Gematigd en voorzichtig, maar niet ‘mad’

Recensie M.A.D.

30 mei 2018
Artikel
Auteur(s): Lotte Bode
Het is 2029, een nucleaire oorlog is nabij en enkel een finaal gesprek tussen de presidenten van de V.S. en China kan de wereld nog redden.

M.A.D. van Zuidpool en Arsenaal/Lazarus staat voor ‘Mutual Assured Destruction’. Een hyperactuele thematiek, een topcast en drie regisseurs. M.A.D. blijft echter oppervlakkig theater.

‘De wereld wacht, John,’ zegt de Chinese president Mi tegen haar Amerikaanse collega. Ze zitten naast elkaar met enkel een telefoon en twee glazen water tussen hen in. De deur van hun kantoor is op slot en de internationale televisie zendt het beeld van de deur live uit, tot zij weer naar buiten komen. Als toeschouwer lijkt het een enorm privilege om dit exclusieve gesprek te kunnen bijwonen.

De referenties naar de hedendaagse politiek liggen er vingerdik op

Wat volgt, is een dialoog tussen twee wereldleiders die kibbelen, schaterlachen, flauwvallen, zingen en roddelen. De referenties naar de hedendaagse politiek liggen er vingerdik op: de rode das en de moodswings van de Amerikaanse president, een afwezige ‘Vlad’ die zich uitgesloten voelt en een asielaanvraag van de ene politicus bij de andere. John en Mi doen van alles, behalve praten over de kernwapenproblematiek zelf.

Kernproof

Over kernwapens verschijnen nochtans dagelijks dreigende berichten. Het programmaboekje van de voorstelling zelf bevat een ijzersterk artikel van Filip Rogiers over de risico’s van de nucleaire dreiging ('Zijn we dan toch niet kernproof?’, DS Weekblad, 20 januari 2018). Het artikel doorprikt de illusie dat een nucleaire oorlog ver van ons bed is. Rogiers waarschuwt dat Europa wel degelijk een doelwit is, dat de militaire en politieke macht versnipperd is en dat de drempel om kleinere kernwapens in te zetten veel lager ligt dan tijdens de Koude Oorlog. Van deze cruciale inzichten komt er helaas geen enkel tot uiting in M.A.D.

Het acteertalent daarentegen stelt absoluut niet teleur. Sofie Decleir schittert als Chinese president die kickt op mindgames en Willy Thomas valt meesterlijk van de ene emotie in de andere als kinderachtige Trumpdubbelganger. Nu eens pesten de personages elkaar, dan weer overheerst grote bewondering. De hyperactieve John in combinatie met de serene Mi zorgen voor een dynamisch en komisch spel.

Wanneer John ‘per vergissing’ op de rode knop drukt en zo bijna een wereldoorlog teweeg brengt, moeten we eens zuchten

M.A.D. is weinig vernieuwend en moet het vooral hebben van zijn acteurs. Zuidpool en Arsenaal/Lazarus kozen voor een sober decor en klassieke kostuums voor de twee presidenten. De tekst van Jorgen Cassier geeft veel speelvrijheid, maar bevat weinig inhoud. Dat politici rond de pot draaien, wisten we al. Wanneer John ‘per vergissing’ op de rode knop drukt en zo bijna een wereldoorlog teweeg brengt, moeten we eens zuchten. Een misverstand inzetten als humoristisch trucje, kennen we immers al van FC De Kampioenen. M.A.D. neemt een gemakkelijke uitweg.

De voorstelling probeert de menselijkheid van grote leiders in de verf te zetten. John hekelt de manier waarop zijn entourage hem betuttelt en de plichtsbewuste Mi verliest wel eens de controle. Moesten we daarvoor doorspoelen naar 2029? In hun zoektocht naar een oplossing voor het conflict, besluiten de twee presidenten ‘te wachten tot een mogelijkheid zich aanbiedt’. Zoals zij er niet in slagen om tot een fundamenteel gesprek te komen, zo slaagt M.A.D. er niet in om te boeien.

M.A.D. toont de kwetsbaarheid en incompetentie van gewone mensen aan de macht. Maar in een wereld waarin angst en ook onverschilligheid tegenover het gevaar van ‘de bom’ overheersen, volstaat dat niet. Theater heeft de kracht om debat uit te lokken, te verzoenen of op zijn minst iets te betekenen. Durf die kracht in te zetten.