'Misschien kan je Schild & Vrienden cultureel verval noemen, ja'

Wetstraat 16+: Filip Brusselmans (Vlaams Belang)

30 september 2019
Interview
Met een sigaret tussen wijs- en middelvinger spreekt Filip Brusselmans gepassioneerd over de godsbewijzen van Thomas Aquinas. 'Ik stel me kandidaat voor het voorzitterschap van jong Vlaams Belang.'

Moeilijk is het niet Filip Brusselmans (21) te onderscheiden van zijn collega in de Kamer. Hij is jonger, minder afgeborsteld en veel diplomatischer dan de meer bekende Dries Van Langenhove. Alt right is niet meteen Brusselmans' ding. 

Op een aantal jaar tijd bekeerde hij zich tot aartsconservatieve katholiek. 'Elke jongere is zoekende', stelt de ex-preses van KVHV Antwerpen. Hijzelf belandde in Priesterbroederschap Sint-Pius X. Die traditionalistische kerkgemeenschap scheurde zich na het Tweede Vaticaanse Concilie af van de katholieke Kerk en werd in 2009 door paus Benedictus XVI weer opgenomen. 'Wij zijn geen ronselaars à la IS. Ik spreek over een erkende gemeenschap binnen de katholieke Kerk.'

Het conservatisme is voor u onlosmakelijk verbonden met het katholicisme. Verklaar.'De waarden en normen die wij hanteren in Europa vinden hun terugslag in de katholieke Kerk. Europa is een kaartenhuis dat helemaal instort wanneer je het katholicisme eruit haalt. Ik denk dat elke conservatieve denker mij daarin volgt.'

'Het Tweede Vaticaanse Concilie (het Concilie uit de jaren 60 dat de Kerk moest moderniseren, red.) heeft volgens mij de Kerk kapot gemaakt. Alles werd verleukt en versoepeld om meer volk te lokken, maar dit had volledig het omgekeerd effect.'

'De kerk waar ik heen ga, Sint-Pius X, zit wel vol. Wij doen missen nog in het Latijn, priesters staan met de rug naar het publiek. Alles zoals voor het Concilie. Het origineel is beter dan de kopie.'

Denkt iedereen binnen het Vlaams Belang zo over die verstrengeling? U bent alleszins het meest open over uw geloof.
Filip Brusselmans: 'Er zijn nog drie of vier katholieke mensen binnen de bredere partijtop.'

Dat is niet veel.
'Nee, maar er zijn nu eenmaal minder gelovigen in de samenleving. In ieder geval zijn wij wél nog cultuurkatholiek. We weten waar we vandaan komen en hebben respect voor die katholieke normen en waarden.'

'Alleen al door naar de mis te gaan, stel ik een goede daad'

Hoe legt u aan niet-gelovigen uit dat er met die secularisatie ook iets verloren is gegaan? Hoe brengt u hen terug?  
'Volk trekt volk. Mensen moeten zelf zoeken naar een thuis. Ik ga ze niet proberen te overtuigen, maar in een discussie zal ik wel mijn argumenten op tafel gooien.'

Binnen de conservatieve beweging leeft toch net wel die drang om de ideeën van mensen te veranderen? De cultuurstrijd verloopt van deur tot deur.
'Wij geloven dat de onderstroom een bepaalde gedachte moet hebben en dat dat dan pas kan omgezet worden in beleid. Het moet van de mensen komen. Op basis van dat draagvlak voer je beleid. In die zin is de cultuurstrijd wel belangrijk.'

Kan u het succes van het Vlaams Belang bij jongeren verklaren?
'Niet concreet. Maar de jeugd ziet ook wel wat er gaande is. Ze moeten soms lang naar werk zoeken. Als je zeven jaar op een sociale woning moet wachten ...'

U verwijst naar thema’s die van oudsher aan socialisten te linken zijn. Die analyse wordt in de marge vaker gemaakt: de regering werd op links afgestraft, niet op rechts.
'Natuurlijk werd de regering afgestraft omdat ze niet rechtvaardig en sociaal was. We betalen de hoogste belastingen van Europa, maar krijgen er de laagste service voor terug. "Scandinavische belastingen, met Zuid-Amerikaanse service", zei de topman van VOKA enkele weken terug. Dan krijg je onvrede bij de mensen.'

Uw bekommernis voor de man in de straat en aan de toog geldt niet voor de hele bevolking, met name de nieuwkomers. 
'Dat gaat wél op voor heel de bevolking. Dat geldt voor alle Vlamingen die hier wonen, ingeburgerd zijn en willen samenleven met ons. Maar natuurlijk kan je geen open sociale zekerheid hebben en daarnaast een opengrenzenbeleid. Wij hebben een uniek model dat in heel Europa aanslaat waar we voor een open, inclusieve sociale zekerheid gaan met een grote muur rond. Dat is de enige manier om de sociale zekerheid betaalbaar en leefbaar te houden.'

'Wij gaan voor een open en inclusieve sociale zekerheid met een grote muur rond'

In een paar zinnen: hoe beschrijft u de Vlaamse identiteit?
'De Vlaamse identiteit is niet opgebouwd uit een checklist van zaken waaraan je moet voldoen. Het is meer een gevoel van erbij te horen. Dat is zeer moeilijk objectief te omschrijven. Je voelt je Vlaming of je voelt dat niet.'

'Om dat gevoel te creëren moet je natuurlijk een bepaalde kennis hebben van de samenleving waarin je leeft. Wij zijn een vrij ruimdenkende samenleving - waar ik absoluut niet tegen ben - die hard werkt, zeer productief is, maar die ook zorgt voor elkaar.'

Dat is toch een heel floue invulling?
'Juist omdat je dat nooit concreet kunt maken.'

U heeft het niet over inhoud, maar die is er toch wel? 'Zij' moeten 'een van ons' worden en in die 'ons' zit voor u dan bijvoorbeeld het katholicisme.
'Ja, en de gelijkheid van man en vrouw. Het aanvaarden van mensen met een andere geaardheid. Dat zijn onze waarden, die vaak botsen met nieuwkomers. Maar het is niet omdat je ze aanvaardt, dat je je daarom 'een van ons' kan noemen. Je moet er tijd en moeite insteken en het vooral willen.'

'We hebben al zoveel inburgeringstrajecten en hulpverleners. Ze vragen vanuit dat middenveld altijd maar meer middelen. Voor mij zijn daar genoeg middelen voorhanden. Ik denk dat vaak de wil ontbreekt om in te burgeren.' 

'Maar uw opmerking is terecht. Ik omschrijf het als iets heel fluïde, maar dat is ook omdat ons samenlevingsmodel geen sterke identiteit meer heeft op dit moment. Dat is juist wat opnieuw gevormd zou moeten worden: een eenheidsgevoel. Pas dan gaan mensen zich daar ook effectief bij willen aansluiten.'

U heeft een andere stijl dan Dries Van Langenhove.

(onderbreekt) 'Op een positieve manier hoop ik. (lacht)'

Hoe verhoudt u zich tot de alt-right?
'Ik ben nauwelijks betrokken bij eender welke alt-right beweging. Ik vind het goed dat ze de cultuurstrijd mee voeren. Ieder doet dat op zijn manier, maar dat is inderdaad niet de mijne. Ik ben geen memer. Ik heb geen accounts op – hoe heet het allemaal – 4chan en 8chan. Ik ben liever op straat dan op het internet.'

U zat wel in de Facebookgroep van S&V.
'Een Facebookgroep waarin zoveel duizenden mensen zaten. Ik ben nooit betrokken geweest of naar een evenement geweest.'

Zag u binnen het KVHV een onderscheid tussen mensen met die traditioneel-conservatieve, duidelijk katholieke stempel, en de meer edgy alt right?
'Je ziet dat onderscheid maar dat is niet erg. Diversiteit op dat vlak is goed. Zo spreek je opnieuw twee kampen aan. Het KVHV moet groeien. Ik had daar helemaal geen problemen mee.'

Hoe zou u die twee stromingen zelf van elkaar onderscheiden? 
'Ik geloof dat die tweede groep waarover we spreken, de internet warriors, vaak iets minder onderbouwd zijn dan de anderen, maar daarom is hun bijdrage aan de cultuurstrijd niet minder. Die mensen zullen niet zo snel een boek vastnemen, maar zullen eerder een meme maken. Gewoon lachen.'

Is dat geen cultureel verval?
(twijfelt) 'Misschien zou je dat zo kunnen noemen, dat is waar. Maar dat hoort voor een stuk bij de tijd. Hoeveel mensen lezen nog?'

Hoe ziet u de toekomst met N-VA in 'Forza Flandria'? 
'Ik hoop dat wij de komende vijf jaar goed kunnen samenwerken, in die zin dat wij de N-VA soms kunnen bijstaan met stemmen waar het nodig is.'

Bedoelt u dan depanneren?
'Ja. Wisselmeerderheden zien we veel te weinig in dit land. Dat is echt taboe. Dan valt de regering meteen. In Nederland is dat veel normaler. We moeten naar een nieuw politiek systeem waar oppositie en meerderheid veel meer fluctueren.' 

Denkt u dat een levensvatbaar huwelijk met N-VA mogelijk is?
'Ja, op voorwaarde dat de partijtop van N-VA verandert. Dat is niet onze voorwaarde, maar ik denk dat met de top op dit moment geen huwelijk te vormen is. Zij zien ons niet als volwaardige partners.'

(Het volledige interview vindt u op onze website: veto.be)

Nu jongeren zich meer dan ooit vervreemd voelen van het politieke toneel, lijkt een breuklijn tussen jong en oud op handen. In de reeks Wetstraat 16+ laat Veto het woord aan drie jonge politici. Deze week is het de beurt aan de Benjamin van het Vlaams halfrond: Vlaams-Belanger Filip Brusselmans.