Een frisse wind door het rectoraat: de namen

Tijd voor de knapen

Twee namen zijn al langer bekend, over andere bestaan sterke vermoedens, nog andere bevinden zich nog in het stadium van "een uitdagende job, zonder meer." In de komende maanden zal nog veel duidelijk worden, maar toch is er al een aantal zaken te constateren op dit moment. Een overzicht van wie vaststaat en wie nog te verwachten is.

Ben Deboeck & Laurens De Koster

Marc Vervenne

Meer dan de helft van de K.U.Leuven-studenten valt onder de groep Humane Wetenschappen en hun 'baas' heet Marc Vervenne. Als vice-rector humane behoort prof Vervenne tot de absolute top van de universitaire structuur; in het organigram staat hij alleen onder rector Oosterlinck.
    Het is dan ook niet meer dan logisch om Vervenne de 'kandidaat van het rectoraat' te noemen. Rector Oosterlinck verkiest immers wellicht iemand uit zijn entourage als opvolger. Nochtans ligt het niet zo eenvoudig. Om te beginnen wordt er niet verwacht dat Oosterlinck zich uitspreekt over de verkiezingen. Als associatievoorzitter moet hij namelijk nog met de nieuwe rector rond de tafel zitten, wie dat ook wordt. Bovendien was Vervenne het niet noodzakelijk altijd eens met Oosterlinck: de discussies in het GeBu zijn weliswaar geheim, maar volgens verschillende bronnen hecht Vervenne meer belang aan overleg met proffen en studenten dan de eerder rechtlijnige Oosterlinck.
    Zijn zichtbare functie maakt dat Vervenne vrij bekend is in de hele universiteit, bij de verschillende groepen en geledingen. Daarom reageert vrijwel iedereen positief op zijn kandidatuur. Voor zover wij weten heeft hij echter nog geen echt campagneteam uitgebouwd, al heeft hij als oud-decaan en vice-rector natuurlijk goede contacten met verschillende decanen en andere belangrijke proffen.
    Een belangrijke troef van Vervenne is zijn grote ervaring. Voor hij in 2000 vice-rector werd, was hij al decaan van de faculteit Godgeleerdheid. Een minpunt kan dan weer zijn dat vele exacte en biomedische wetenschappers weinig voeling hebben met zijn onderzoekstopics, zoals bijbelkritiek en Hebreeuws.

Niet zomaar de kandidaat van het rectoraat

Herman Nys

Herman Nys is een ernstige kanshebber op het rectorschap, hoewel hij geen enkele belangrijke functie bekleedt in de universitaire hiërarchie. Niet dat hij uit het niets komt opgedoken: als voormalig voorzitter van de VAP (de voorganger van de VAPL) botste hij wel eens met rector Oosterlinck en hij staat te boek als erg ambitieus.
    Hoewel Nys van opleiding jurist is, is hij als medisch jurist verbonden aan de faculteit Geneeskunde. Die 'gespletenheid' geeft hem in elk geval een voetje voor en als hij zijn eigen faculteit (Gasthuisberg inbegrepen) volledig achter zich zou krijgen, heeft Nys al een interessante achterban. Enkele invloedrijke mensen van Gasthuisberg zouden in elk geval al Nys steunen. Er zit wel een addertje onder het gras: als een échte arts kandidaat zou zijn, zal Nys erg hard moeten vechten om gesteund te worden door zijn eigen faculteit.
    Nys is maar zelden bevreesd om straffe uitspraken te doen: hij liet regelmatig van zich horen in het debat rond de hervormingsplannen van rector Oosterlinck en zou als rector wellicht ook niet terugschrikken om standpunt in te nemen in maatschappelijke discussies, iets waar Oosterlinck als rector vaak voor paste.
    Naast professor Medisch Recht is Nys ook bestuurder in een groot Oost-Vlaams ziekenhuis. Vroeger werkte hij ook nog op het kabinet van toenmalig minister van Volksgezondheid Wivina Demeester (CD&V).

Jurist tussen de dokters: een interessante positie

Waarheen met de oudjes?

Een nieuwe rector, een nieuw Gemeenschappelijk Bureau (GeBu). Maar wat met de huidige GeBu-leden? We overzien ze in vogelvlucht. Het GeBu is verantwoordelijk voor het dagelijks bestuur van de universiteit en bevat naast de rector de vier vice-rectoren, drie coördinatoren en de algemeen beheerder. Rector André Oosterlinck blijft voorzitter van de associatie rond de K.U.Leuven en zal de associatie in de komende jaren verder moeten uitbouwen. Vanuit de Schapenstraat, waar de Associatie K.U.Leuven zetelt, zal hij ongetwijfeld nog een belangrijke factor vormen binnen de universiteit. Al meteen een uitdaging voor de nieuwe rector, die zich ook na zijn verkiezing voldoende zal moeten profileren om niet het risico te lopen de tweede viool te spelen.
    Vice-rector Biomedische Wetenschappen Guy Mannaerts is intussen te oud om het postje hoger nog te ambiëren. Mannaerts maakt trouwens geen geheim van zijn problemen met democratie, gelukkig hoeft hij zich nu niet meer kandidaat te stellen samen met andere professoren. Net als zijn collega van Exacte Wetenschappen Guido Langouche heeft hij trouwens niet bepaald een studentvriendelijk profiel. Langouche heeft naast zijn leeftijd nog een eigen reden om Oosterlincks bureau niet te willen overnemen: een vrouw die het rectorschap van manlief niet ziet zitten. De vierde vice-rector -- Vervenne hoeft geen verdere uitleg -- is Piet Vanden Abeele, Campusrector in Kortrijk. De voormalige decaan van de Faculteit Economische en Toegepaste Economische Wetenschappen heeft alvast met het idee gespeeld de vice in zijn naam vaarwel te zeggen. Vermoedelijk zal Vanden Abeele -- door zijn post in Kortrijk minder in beeld in Leuven -- geld voor zijn eieren kiezen en ervoor opteren om Campusrector te blijven.
    De coördinatoren dan. Het nieuwe organieke reglement vermeldt dat naast de rector, de algemeen beheerder en de vice-rectoren, nog ten hoogste drie andere leden tot het GeBu kunnen behoren. Het is dus mogelijk dat er een supercoördinator onderwijs én studenten komt, posten die apart al velen kunnen bekoren. Roger Bouillon en Frans Lammertyn, respectieve onderzoeks- en onderwijscoördinatoren, worden niet verwacht nog in het GeBu terug te keren. Hun jongere collega Danny Pieters, momenteel Coördinator Studentenbeleid, zal wellicht wel nog te zien zijn op het rectoraat. Pieters' naam circuleert als volgende vice-rector humane, een post die door Vervenne's kandidatuur sowieso vrijkomt en dus door alle kandidaten als pasmunt kan worden gebruikt in de zoektocht naar steun. Algemeen Beheerder Vic Goedseels ten slotte, zal ook niet langer deel van het GeBu uitmaken. Met professor Koenraad Debackere, momenteel nog algemeen directeur bij K.U.Leuven Research and Development, is zijn opvolger alvast bekend.
Naast de twee zekerheden Vervenne en Nys circuleert er nog een aantal professoren als 'rectorabel' of geïnteresseerd in de job. Ten eerste -- volledig willekeurig, we moeten ergens beginnen -- is er professor Bart De Moor. Deze burgerlijk ingenieur in de elektrotechniek heeft de leiding over twee onderzoeksgroepen. Eén verricht onderzoek naar de optimalisatie van regelprocessen in bijvoorbeeld de chemie, de staalnijverheid en de luchtvaart. De andere richt zich op de bio-informatica en tracht een wiskundig systeem te traceren in genetische databases. Daarnaast was hij in de jaren negentig ook adviseur wetenschapsbeleid van toenmalig Vlaamse minister-president Van Den Brande (CD&V). Een periode waarin een inhaalbeweging voor onderzoek werd ingezet en het Vlaams Interuniversitair Instituut voor Biotechnologie (VIB) werd opgericht. Een erg onderzoeksgedreven profiel met andere woorden.
    De Moor pleit voor de opmaak van een stand van zaken, kijken waar de universiteit aan toe is. Hierop zou dan een brede inhoudelijke discussie moeten volgen over de topics die de volgende rector zeker zal voorgeschoteld krijgen en hierna zou dan de fase van de kandidaten aanbreken. Het lijkt weinig waarschijnlijk dat dergelijk scenario nog een kans maakt nu reeds twee namen bekend zijn en een aantal andere hangende tot zeker is.
    Nadeel voor De Moors eventuele kandidatuur is naast het feit dat de huidige rectorsstoel en tal van andere belangrijke posities reeds worden ingenomen door burgerlijk ingenieurs van zijn leeftijd. Met zijn 44 jaar springt De Moor immers over heel wat oudere collega's als hij kandideert. Al dient gezegd dat Oosterlinck tien jaar geleden 48 was en de nieuwe rector van de UCL Bernard Coulie 45 jaar oud is. Leuk detail nog: De Moor is woonachtig in dezelfde straat als de huidige rector, een buurt waar trouwens wel meer proffen huizen.

Streep

    Ook professor Christoffel Waelkens (49), circuleert als potentieel rectorskandidaat. Waelkens is sterrenkundige, diensthoofd van diezelfde afdeling en mede-oprichter van de VAPL. In de nabije toekomst is hij alvast kandidaat om het ZAP, de proffen, te vertegenwoordigen in de Academische Raad. Mogelijk een stap in de richting van meer. Verwacht wordt dat Waelkens zich enkel kandidaat stelt als duidelijk wordt dat andere gegadigden zich niet sterk genoeg profileren in zijn ogen. Het is bekend dat professor Waelkens de herstructureringen die rector Oosterlinck vorig jaar doorvoerde aan de K.U.Leuven te complex vindt.
    Erg actief tijdens de discussie over deze hervormingen vorig jaar was ook professor Nicolas Standaert (45) van Letteren, afdeling Sinologie. Hij is lid van Cipressa en schreef in die hoedanigheid Mensen als draagvlak voor Beleid, Negen stellingen over de GeBu-discussienota, waarin hij pleitte voor een flexibelere structuur aan de K.U.Leuven. Dat zou met Oosterlincks plannen, die er uiteindelijk in afgezwakte vorm zijn gekomen, niet het geval zijn. Ook Standaert heeft echter het nadeel van de jeugd. De impact van Cipressa moet ook niet overschat worden. Deze drukkingsgroep bestaat uit twaalf proffen uit de drie groepen en wil voornamelijk wegen op de rectorsverkiezingen door hun stempel te drukken op de debatten. Een rector met een uitgesproken onderzoeksachtergrond is voor het dozijn een evidentie.
    Een andere naam die de redactie ter ore kwam, is die van professor Marc Decramer (51), longarts op Gasthuisberg, een niet onbelangrijke factor. Daarnaast zit Decramer op Onderwijsraad en Onderzoeksraad en is zowel programmadirecteur van de opleiding Geneeskunde als overkoepelend voor de faculteit Geneeskunde. Verder staat Decramer te boek als erg competent en een briljant internationaal onderzoeker. Zijn onderzoeksgebied beslaat de chronic obstructive pulmonary disease (COPD). Dit is een aandoening van de luchtwegen, vroeger bekend als chronische bronchitis en emfyseem. Bij COPD zijn de kleine vertakkingen van de luchtwegen in de loop der jaren beschadigd geraakt.
    Andere adelbrieven zijn voorzitterschappen van internationale medische organisaties en het hoofdredacteurschap van het European Respiratory Journal. Als arts Decramer zijn kandidatuur binnen enkele maanden indient, kan dit voor jurist Nys een streep door de rekening betekenen, aangezien Decramers zuiver medische achtergrond logischerwijze het gros van de Gasthuisbergstemmen zou opleveren.

Kaarten

    Een aparte en erg belangrijke groep vormen de decanen. De bijzondere Faculteit Kerkelijk Recht buiten beschouwing gelaten, zijn er dertien decanen. Een drietal kan worden geschrapt wegens te oud. Daarnaast zijn er enkele voor wie het nu of nooit is, zoals Emmanuel Gerard (52) van Sociale Wetenschappen.
    Maar de meest opvallende groep vormen de decanen Filip Abraham (45, FETEW), Mart Buekers (49, FaBeR), Jan Beirlant (48, WET) en Paul Declerck (46, FARM). Deze vier decanen zijn de 45 voorbij en hebben de keuze: er nu voor gaan met het risico zich te verbranden of nog acht jaar wachten en intussen alvast warmlopen in het GeBu als bijvoorbeeld vice-rector. Vooral Abraham ligt erg goed, zowel bij studenten als collega's, maar zal zich zoals de kaarten nu liggen geen kandidaat stellen. Al kan in de komende maanden natuurlijk nog veel veranderen als hij langs verschillende zijden gevraagd wordt. Indien Abraham de boot afhoudt, lijkt hij voor het GeBu alvast een certitude. Ook Buekers en Beirlant zijn personen die vroeg of laat in het GeBu terechtkomen.
    Ongetwijfeld koesteren wel meer dan de genoemde professoren hoge ambities, al dan niet rectorsgericht. Wat doet de rectorsentourage bijvoorbeeld? Schuiven ze nog iemand naar voren, sluiten ze zich aan bij Vervenne of steunen ze een andere kandidaat? Wie wordt de witte raaf die plots komt opzetten in de wandelgangen? Welke prof is het hartsgrondig oneens met de gang van zaken aan de K.U.Leuven én durft dit bovendien openlijk ventileren? Wat doet de Rechtsfaculteit, traditioneel een faculteit met ambitieuze professoren? Maar vooral: welke vrouw heeft de ballen om voor het grootste bureau in de Naamsestraat te kandideren? Het blijft allemaal nog wat afwachten en aftasten de komende maanden, maar daarom niet minder spannend.


--- Sluit dit venster ---