maandag 23 februari 2009 - jaargang 35 - nummer 15
Beeldenstorm: Dorre De Bakker
Een beeld voor een knelpuntberoep
De standbeelden van Leuven hebben meer te bieden dan een artistieke streling voor het oog. Achter vele beelden zit een interessant verhaal of een onverwachte geschiedenis. Deze week schieten we brood in de oven met Dorre, de bakker in de Diestsestraat.
Elisabeth De Schutter
In 1979 werd het standbeeld door het Verbond van Brood- en Banketbakkers en de Bakkersvrienden opgericht en aan de stad Leuven geschonken. Ze wilden daarmee aantonen dat het bakkersambt een mooi beroep is met een lange voorgeschiedenis. De Leuvense bakkersgilde beschermde het ambacht streng, zoals we van die middeleeuwse gilden gewoon zijn. Toen mochten externe bakkers enkel op maandag brood verkopen; de andere dagen gold een monopolie van de gildeleden. Hoewel de meeste gilden in de 18e eeuw afgeschaft werden, is het bakkersambacht nog steeds beschermd en in 2007 zelfs gepromoveerd tot knelpuntberoep. De Leuvense Bakkersbond liet het beroep vereeuwigen door Aarschottenaar Roland Rens, in 1979 pas afgestudeerd aan het Hoger Instituut voor Schone Kunsten in Antwerpen. In verschillende Vlaamse steden staan werken van hem, zoals in Antwerpen, Lier, Maaseik, maar vooral in Aarschot. Zijn schetsen en tekeningen kunnen in Lokeren permanent bewonderd worden. Na zijn dood in 2007, werd hem het ereburgerschap van zijn geboortestad toegekend.De jonge Rens maakte er een dynamische bakker van, in schril contrast met de beeldhouwende traditie van Leuven, die tot dan toe voornamelijk statisch was. Dorre daarentegen loopt opgewekt over straat, met een broodplank op zijn schouder. Hij heeft net het deeg van zijn klanten opgehaald om het in de bakkersoven te schieten - dat is vakjargon voor 'in de oven plaatsen'. Ook is Dorre geen beroemde wetenschapper of politicus, groots en belangrijk, die door revolutionaire daden of ontdekkingen een standbeeld verdient. Een klein manneke, dat zijn buren van dagelijks brood voorziet. Misschien was het wel dankzij Dorre dat de bakkerij op de hoek van de Diestsestraat en de Vanderkelenstraat zo'n lekker brood bakte.
Geamputeerd
Dorre de Bakker staat er echter zeer vaak geamputeerd bij - het is wellicht het vaakst beschadigde standbeeld in Leuven. Amper zes dagen na de inhuldiging stootten vandalen het 300 kilogram wegende beeld van zijn sokkel. Ook de arm met de broodplank kreeg het al vaak hard te verduren. Er met zoveel mogelijk tegelijk aanhangen, of erop klimmen. Tot de arm het begeeft natuurlijk, dan is het gedaan met de pret. Rens zelf reikte het stadsbestuur een oplossing aan. Een Nederlands bedrijf, gespecialiseerd in het herstellen van bronzen beelden, heeft de Bakker opnieuw gelast. Nu kan er 25 man tegelijk aanhangen zonder dat Dorre zijn arm weer kwijt raakt. Maar zelfs de speciale, extra stevige lasmethode beschermt hem niet tegen onoplettende vrachtwagens die het op zijn been gemunt hebben.Jeugdbeweging
Ondanks het vele oplapwerk blijft het beeld populair voor de meest uiteenlopende activiteiten. Jeugdbewegingen verkopen er wafels, dierenrechtenorganisaties voeren er campagne, de slachtoffers van Hiroshima worden er herdacht. Maar een bakker is er al een paar jaar niet meer, op Dorres kruispunt. Een knelpuntberoep wordt helaas niet gered door een standbeeld.