Filosoof Finkelstein tegen Israël

"Leiders zijn monsters"

Het Israëlisch-Palestijns conflict beroert vele harten en brengt een scala aan opiniestukken en meningen op gang. Een academicus die beweert dat terroristische organisaties uitstekend zijn, dat hadden we nog niet gehoord. Professor Norman Finkelstein bracht deze en andere controversiële stellingen vorige woensdag te berde op een gespreksavond in het MTC. Gastheer was het dezer dagen zeer actieve Liberaal Vlaams Studentenverbond.

Eric Laureys

Norman Finkelstein is naar eigen zeggen geliefder op het Oude Continent dan in zijn eigen Verenigde Staten. In Leuven heeft de man alvast een schare supporters rondlopen. Tijdens zijn voordracht wordt er duchtig in de handen geklapt en erna verdringt zich een dertigtal studenten rond het spreekgestoelte om de man persoonlijk de hand te schudden. In eigen land is de professor universiteitsloos.

Niet-verlenging

In 2007 werd zijn mandaat aan de De Paul universiteit van Chicago niet verlengd. In tegenstelling tot de bekende niet-verlenging in Leuven, zou het buitenwerken van Finkelstein van politieke aard geweest zijn. Gezien zijn striemende kritiek op Israël heeft de machtige Joodse lobby een stokje voor zijn professorsopdracht gestoken, zo beweert Finkelstein althans zelf. Ondanks het feit dat zijn beide ouders joods zijn, is hijzelf een rabiate tegenstander van het Israëlische beleid tegenover de Palestijnen en Libanon. Op het eind van vorig jaar werd hem door Israël zelfs een toegangsverbod opgelegd. De volgende tien jaar is hij persona non grata aan de oevers van de Jordaan.

Finkelsteins retorische kwaliteiten staan buiten kijf. Met een metaalachtige stem spreekt hij een volgelopen Grote Aula toe over het fundamentele onevenwicht tijdens de oorlog in Gaza tussen Israël en de Palestijnen. "De oorlog in Gaza bestaat niet", declameert de professor politicologie. "Het is gepaster om van een bloedbad en een slachting te spreken!" Na anderhalf uur inhakken op Israëls methodes in de voorbije oorlogen komt de vragenronde. Ook Veto haalde de man voor de microfoon.
Veto: U zei dat uw mening totaal onbelangrijk is. Waarom dan de wereld afreizen met speeches over Israël?
Norman Finkelstein: «Ik probeer serieus onderzoek te voeren en mensen te voorzien van een degelijke feitenkennis. Want een degelijke feitenkennis ligt aan de basis van een moreel oordeel over deze zaak.»
Veto: Wat is uw motivatie om u hiervoor onbaatzuchtig in te zetten? Een zoektocht naar gerechtigheid?
Finkelstein: «Op dit moment is mijn motivatie duidelijker dan ooit. Het Palestijnse volk heeft meer lijden gekend dan één persoon in tienduizend jaar meemaakt. En het lijkt alsof niemand in de hele wereld er een snars om geeft.»
Veto: Waarom net dit conflict? De wereld staat bol van de conflicten waar niemand om lijkt te geven?
Finkelstein: «Ha! Een eigenschap van mij is dat ik zeer koppig ben. In mijn jonge jaren was ik betrokken bij protesten tegen de Viëtnamoorlog en actief in de burgerrechtenbeweging. In 1982 raakte ik betrokken bij het Palestijnse dossier, en sindsdien heb ik me hierin vastgebeten. Als Israël vriendelijk zou zijn geweest en zich had teruggetrokken in 1983, dan had ik wel een ander conflict gezocht waarop ik me kon storten. Spijtig genoeg blijkt Israël tot hiertoe koppiger dan ikzelf. Dit is mijn levenswerk. Vanaf de leeftijd van 31 jaar is dit de rode draad in mijn leven, en het ziet ernaar uit dat ik hier ook voor zal sterven, net als de mensen uit Palestina. Niet omdat ik geobsedeerd ben door dit dossier, maar omdat het het juiste is om te doen.»
Veto: U lanceerde een oproep aan de Leuvense studentenbevolking om iets te doen aan de bloedbaden die Israël aanricht. Wat bedoelt u daar concreet mee?
Finkelstein: «Organiseer het protest! Dat is hoe de dingen veranderen in het leven. Betoog! Zet druk op de regering! Ik vraag niet om het wiel opnieuw uit te vinden. Doe zoals studenten doen als ze het ergens niet mee eens zijn. Kom de straat op!»
Veto: Onze minister van Buitenlandse Zaken haalde enkele zwaargewonde kinderen op in Gaza, om ze hier te laten verzorgen.
Finkelstein: «Dat zet geen zoden aan de dijk. Dat was eerder een promotiestunt als je het mij vraagt. Wat hij zou moeten doen, is de waarheid aan het licht brengen: Israël voerde geen oorlog in Gaza, maar een moordcampagne. Als een Shermantank een school platrijdt met de kinderen er nog in, dan noem ik dat geen oorlog.»

Monsters

Veto: Hebben de leiders van Israël dit echt gewild? Onschuldige kinderen ombrengen?
Finkelstein: «Ja. Dit is wat Thomas Friedman zegt: 'We moeten de Palestijnen in Gaza heropvoeden met erge pijn'.»
Veto: Zo beschreven is dat monsterachtig.
Finkelstein: «Leiders zijn dan ook monsters. Voor de meeste mensen met macht is een leven even betekenisloos als het leven van een vlieg die je doodmept.»
Veto: Waarom is er geen Jood in Israël die dit inziet en verzet biedt?
Finkelstein: «Er zijn er wel, maar momenteel niet bijster veel. En dat komt omdat ze ongelimiteerde steun genieten van de Verenigde Staten. De Israëli's denken ook dat zij de slachtoffers zijn van ongeoorloofd geweld. Daarbij lopen zij ook rond met het idee, ongetwijfeld overgehouden aan de Holocaust, dat iedereen hen wil vernietigen. Iedereen is Hitler voor hen.»

Veto: Wat met Hamas en Hezbollah?
Finkelstein: «Zij hebben, net als iedereen, het recht om zich te verzetten tegen een bezetter. Net zoals men het recht had om tegen de nazi-bezetter op te komen gedurende de Tweede Wereldoorlog.»
Veto: De toegang tot Israël is u voor de komende tien jaar ontzegd, en ook in Amerika zijn uw supporters dun gezaaid. Geen schrik om ooit in de gevangenis te worden gegooid?

Gevangenis

Finkelstein: «Schrik? Helemaal niet. Maar het zou wel kunnen gebeuren. Ik verwachtte dat ik vorige maand zou worden opgepakt toen ik terugkeerde naar mijn land (de Verenigde Staten, red.), omdat ik de anti-terreurwet had overtreden door mensen van Hezbollah te ontmoeten. Gelukkig gebeurde dat niet. Ik hou nog steeds van mijn appartement in New York.»
Veto: Maakt de verkiezing van Obama enig verschil?
Finkelstein: «Nee. Hij is gewoon een nieuwe dude met een iets donkerdere huid. Ik snap niet dat volwassen mensen altijd maar op zoek zijn naar een Messias. Ik ben een atheïst. God bestaat niet, of toch: God helpt hen die zichzelf helpen. Als je niet voor jezelf zorgt, verwacht dan niet dat iemand anders het wel zal doen.»
Veto: Toch besluit u om anderen, namelijk de Palestijnen, te helpen?
Finkelstein: «Dat is waar. Stel je voor dat iemand je huis in de fik steekt. Je bouwt het opnieuw op, maar het volgende jaar staat je huis weer in lichterlaaie. En opnieuw, en opnieuw. Dat is de situatie voor de Palestijnen. Het geeft me kracht om zulke mensen te helpen.»