Minister Vandenbroucke en decreet stuiten op njet van vakbonden

"Oorlog als het decreet er komt"

De onderwijsvakbonden zijn niet te spreken over hoe het inkantelingsdecreet er wordt doorgeduwd, zo snel nog voor het einde van de Vlaamse legislatuur. In niet mis te verstane verwoordingen dreigen ze met 'oorlog' als het er toch komt tegen zes maart, de gestelde deadline. "Stop ermee," luidt hun laatste waarschuwing aan minister Vandenbroucke.

Maarten Goethals & Ken Lambeets

Inhoud vervangingsdecreet


Omdat de goedkeuring van het basisdecreet, dat het wettelijke kader voor het hoger onderwijs vastlegt, niet meer voor deze Vlaamse legislatuur is, ligt nu een soort samenvatting met de dringendste punten ter stemming. Sommige aanpassingen zijn al voor volgend academiejaar gepland. De instellingen maken zich intussen klaar.

De inhoud van het decreet gaat studenten soms rechtstreeks aan, zoals de mogelijkheid van tweejarige masters voor alle opleidingen. "Vanuit het onderwijsveld is er een steeds grotere druk om, rekening houdend met de internationale ontwikkelingen en uitdagingen, voor een groot aantal opleidingen over te gaan tot een uitbreiding van de studieomvang," staat hierover in een memorie van toelichting.

Als het decreet gestemd raakt, veranderen er ook zaken op institutioneel niveau. Vóór eind 2009 moet de Vlaamse Universiteiten en Hogescholen Raad (VLUHR) op poten staan. Dit orgaan zal de Vlaamse overheid adviezen verstrekken inzake hoger onderwijs, in plaats van de twee aparte organen die momenteel bestaan.

Daarnaast stelt het decreet enkele hervormingen voor wat het accrediteren betreft. Dat is het toekennen van een soort kwaliteitscertificaat aan opleidingen. Waar instellingen nu pas om de acht jaar worden doorgelicht en goedgekeurd, kan deze termijn in de toekomst worden verkort (6 jaar) of verlengd (10 jaar).

Tot slot maakt het inkantelingsdecreet, het mogelijk om binnen associaties onderwijsbevoegdheden te herschikken. Dat is belangrijk in het kader van academisering en de integratie van hogeschoolopleidingen in de universiteit. Taken die vroeger ook typische lokale verantwoordelijkheden waren, worden nu associatiematerie, zoals trajectbegeleiding voor studenten, het vrijstellings- en toelatingsbeleid en personeelszaken.

(mg)

Het kabinet onderwijs vindt de kritiek "niet terecht". "De sp.a-fractie in het Vlaams Parlement zal eerst toetsen bij de collega 's waar ze staan. We niet gaan aandringen bij de andere politieke partijen als het draagvlak onvoldoende blijkt," zegt kabinetschef Koen Pelleriaux.

Weinig tijd

Al geruime tijd zijn de instellingen vragende partij voor een aangepaste wetgeving aan de onderwijsrealiteit. Onderwijsminister Vandenbroucke (sp.a) bleek ontvankelijk voor de vraag en begon te schrijven aan een allesomvattend basisdecreet, dat onmiddellijk ook zou inspelen op de uitdagingen en structuuraanpassingen die de komende jaren op til zijn. Daarbij inspireerde hij zich voornamelijk op de verslagen van de commissie Soete, die de opdracht had modellen uit te tekenen voor een optimaal en gerationaliseerd hogeronderwijslandschap in Vlaanderen.

Maar de minister is, volgen sommigen, te laat in gang geschoten. En dat hij per se het decreet voor het einde van zijn legislatuur wil gestemd krijgen, is onaanvaardbaar voor de onderwijsvakbonden. Ook het zogenaamde inkantelingsdecreet waar alleen hoogdringende punten in zijn opgenomen, gunnen ze de minister niet. Het enige dat nog kan in deze termijn is een 'voorstel tot decreet' formuleren," zegt Luc Van den Bosch, algemeen secretaris van het Vlaams Secretariaat voor het Openbaar Ambt (VSOA) groep Onderwijs. "Een 'ontwerp tot decreet' maken, gaat niet meer, zeker als je nog met alle partners moet gaan onderhandelen (laatste datum van indiening in het Vlaams parlement is 06.03.2009)."

Op een gemeenschappelijk overleg kwamen de vakbonden tot eenzelfde vergelijk: "Er is nu geen meerwaarde om het decreet door te voeren." Van den Bosch: "Laat ons zeer duidelijk zijn: Stop ermee, om dit op een drafje te doen en liefst zo snel mogelijk. Als het decreet er via een voorstel van decreet nu toch komt, dan is er een serieus 'sociaal' probleem. Alvorens je een decreet wil stemmen, moet je eerst een breed maatschappelijk debat voeren met zowel studenten als docenten en alle andere vertegenwoordigers. Wij zijn nog niet officieel geconsulteerd."
"We hebben de minister nochtans al in november gewaarschuwd dat hij het beter niet zou doen want er is te weinig tijd. Er zijn nu ook nog te veel onduidelijkheden over bepaalde concepten, zoals 'inkanteling', aldus de liberale vakbondsverantwoordelijke.

Van den Bosch krijgt bijval van Rudy Van Renterghem, adjunct secretaris-generaal van de Christelijke OnderwijsCentrale (COC): "Hét argument om het inkantelingsdecreet er door te duwen is de academisering. Een voor COC nog steeds niet overtuigend argument. We stellen vast dat het lopende proces van academisering zonder inkanteling dient uitgevoerd te worden. Daarbij zijn slechts beperkt middelen voorzien en moet het ontwikkelingsproces maar gerealiseerd worden met de beperkte personele middelen en met de constructie van de associaties. Pas als al het werk gerealiseerd is - weliswaar met de ondersteuning van de universiteit - worden de opleidingen als het ware "kant en klaar" ingekanteld."

Draagvlak

Het onderwijskabinet nuanceert 6 maart. "Het is wel zo dat alle decreten die nog deze legislatuur willen behandeld worden door het Vlaams Parlement, moeten ingediend zijn op 6 maart. Wat later ingediend wordt, kan gewoon niet meer gestemd worden voor of tijdens de laatste plenaire vergadering." Voor Pelleriaux moet de volgende dagen dus beslist worden. "De sp.a-fractie in het Vlaams Parlement zal daarom toetsen bij de collega's waar ze staan. We willen dus wel graag weten van de andere partijen of ze het inkantelingsdecreet nog willen deze legislatuur of niet. Als het politieke draagvlak te smal is, zal sp.a het decreet niet proberen 'door te drukken'." aldus de kabinetschef.