Spinvis solo in STUK

"De discipline om liedjes te maken"

Onze favoriete doe-het-zelver Spinvis vervolledigde recent zijn ronde van Vlaanderen in STUK. Net voor de laatste etappe mochten wij op audiëntie. Nadat Spinvis alias Erik de Jong de Leuvense skyline had bewierookt, vuurden wij onze vragen af.

Herlinde Hiele & Geert Janssen

Veto: Variëren deze solo-optredens veel van avond tot avond?
Erik de Jong: «Ja. Ik probeer heel veel nieuwe filmpjes te maken. Als er eentje af is dan breng ik het in het systeem. Ik ben net als een regisseur bezig met een stuk. Het zijn allemaal robots, dat is dus statisch en mechanisch. Als je met een band speelt dan voel je elkaar aan, dat is een elastiek. Hier is niets van elastiek, alles is exact. Ik ben zelf de enige op het podium die van vlees en bloed is en moet proberen om adem aan zijn voorstellingen te geven. Zodat je niet naar een technisch ding zit te kijken maar dat het je raakt. Dat gaat de ene keer beter als de andere. Je weet niet hoe de stand van de sterren is.»
Veto: Op uw blog zegt u dat het eten in België beter is dan het eten in Nederland.
de Jong: «Het eten maakt de hele ambiance. Als je hier komt optreden voel je je welkom, er is eten en drinken en de mensen zijn lief. In Nederland is dat niet, dan kom je in een theater en dan doet iedereen - nou, niet altijd, ik overdrijf - chagrijnig en boos. Dat is een hele andere wereld en dat is wel jammer.»

Rob de Nijs

Veto: U heeft gisteren in Duitsland gespeeld. Is er dan geen taalbarrière?
de Jong: «Dat lukt wel. Veel mensen verstaan me niet maar dat is niet zo erg. Hier kan je ook mensen in het IJslands of in het Portugees horen zingen. Dat versta ik ook niet, en toch kan ik de muziek mooi vinden. Dat is geen probleem. Ik heb in Zuid-Afrika getoerd een tijdje terug, daar spreken ze ook Nederlands. Of toch een variant ervan. Daar verstaan de mensen het weer wel. Alhoewel het bemoedigend is te weten dat het dan in Duitsland niet zo'n probleem is. Je zou de teksten wel kunnen vertalen maar dan kan je het niet meer zingen omdat je dan de flow van de lettergrepen mist. Wanneer je de lettergrepen dan wil reconstrueren mis je weer de betekenis van de tekst.»
Veto: Bij uw vorige passage in Leuven vertelde u over uw filmplannen. Hoe zit het daar intussen mee?
de Jong: «We hadden een mooi scenario gemaakt en waren naar het Filmfonds geweest voor subsidies. Ze vonden het heel goed maar de producent vonden ze iets minder. Het gaat over een man die verdwaald is in z'n geheugen en al zijn herinneringen zitten vast aan liedjes van vroeger. Ik ga allemaal Belgische en Nederlandse artiesten vragen of ze een fake artiest willen spelen uit het verleden. Bijvoorbeeld Stef Kamil (Carlens, Zita Swoon, red.) is dan een Franse chansonnier uit 1950. We willen ook graag samenwerken met oude mensen, pakweg een Rob de Nijs. Maar ik heb nog niemand benaderd - nou ja, toch niet officieel.»
Veto: Enkele maanden geleden heeft u een Radio 1-sessie gedaan met Daan.
de Jong: «We hebben een keer een gezamenlijk concert gespeeld in Antwerpen in het Rivierenhof. Daan is ook iemand die in mijn film gaat komen, maar dat weet hij nog niet (lacht).»
«De zaal waar ik vanavond speel (een aula in STUK, red.) vind ik trouwens fantastisch. Heel mooi. Je voelt je meteen een soort leraar (lacht). Ik ben een oude man die al heel zijn leven bezig is met het maken van opnames. Vanaf mijn zestiende elke dag, uren en uren. Het is lang niet allemaal even geniaal maar sommige dingen zijn wel goed. Je hoort duidelijk een zoekende jongeman die het ook allemaal niet weet.»

Stoned

Veto: Heeft de komst van programma's als GarageBand uw leven ingrijpend veranderd?
de Jong: «Daarvoor deed ik het met cassetterecorders. Dan neem je op op het linkerkanaal en dat schakel je dan door naar een tweede cassetterecorder terwijl je het rechterkanaal er bij opneemt. Als je dat dan vier of vijf keer hebt gedaan hoor je heel veel ruis en ergens in de verte een mannetje zingen. Dat ging wel maar toen kwam er de computer. Eindelijk kon ik alles wat in m'n hoofd zat controleren. Al is dat natuurlijk ook niet waar, ik ben ook maar een mens dus dan ga je blowen (lacht). Stoned, in de war. Voor je de discipline hebt om liedjes te maken, duurt het jaren.»
Veto: Wat vindt u van uw voorprogramma, Jasper Erkens?
de Jong: «Hij speelt heel goed gitaar, zeer technisch en heeft een prachtige stem. Het is een hele lieve jongen en z'n vader past heel goed op hem zodat hij niet verdwaalt in de wereld van sex & drugs & rock-'n'-roll.»
Veto: U heeft ook nog met uw vader opgetreden. Wilde hij u ook beschermen?
de Jong: «Nee, hij hoopte net dat ik hem zou inwijden in de wereld van sex & drugs & rock-'n'-roll (lacht).»