Hongerstakers op de universiteit

"Onze vleugels zijn geknakt"

De Belgische universiteiten vinden dat er een oplossing moet komen voor het probleem rond de asielzoekers. Die verkeren in een onzekere situatie omtrent hun al dan niet legaal verblijf in ons land. Vooral voor vreemdelingen die al ettelijke jaren hier verblijven, is het onmenselijk om na een aanzienlijke periode teruggestuurd te worden.

Arne Verhaegen & Eric Laureys

De ULB, VUB, UGent en UCL lieten goedschiks een bezetting van een deel van hun universiteitscampus plaatsvinden. Ook aan de K.U.Leuven denkt men er aan die toer op te gaan. In een vooruitziende bui trokken we naar de hongerstakende asielzoekers aan de Vrije Universiteit Brussel.
Wat je mening ook moge zijn over het Belgische asielbeleid, de confrontatie met de asielzoekers aan de VUB laat je niet koud. De circa 130 vluchtelingen zijn al meer dan twintig dagen in hongerstaking. Dat wil zeggen dat het gros van die mensen de voorbije drie weken geen grammetje voedsel tot zich heeft genomen. Water en thee vormen de volledige menukaart.Wanneer we ons licht opsteken bij Ali uit Marokko, heeft hij moeite om volledige zinnen te brouwen. "Niet eten doet pijn aan je lichaam," stelt hij laconiek.
"De bezetting van een ondergrondse parkeergarage van de VUB gebeurde eerder onverwachts", vertelt Piet Van de Velde, hoofdredacteur van de Brusselse studentenkrant De Moeial. Vanaf het eerste uur heeft hij nauw contact met de actievoerders. "Het LVSV (Liberaal Vlaams Studentenverbond, red.) organiseerde in december een debat over migratie. Zij hadden Annemie Turtelboom uitgenodigd, onze minister van migratie. Tijdens het debat stormden een aantal linkse groeperingen het lokaal binnen om tegen de politiek van Turtelboom te protesteren. Toen is het idee om illegale allochtonen aan de VUB onderdak te verschaffen concreet geworden." Piet vertelt verder dat het bestuur van de universiteit de actie ondersteunt. "In het begin van de actie zaten de asielzoekers in een tochtgat van een ondergrondse garage. Om toch wat isolatie te voorzien, werden isomoplaten aangebracht. De combinatie met de gasvuurtjes was de ideale voorbereiding voor nog een grotere humanitaire ramp. Gelukkig heeft de universiteit een andere parkeergarage ter beschikking gesteld, met betere isolatie en de nodige sanitaire voorzieningen."
Wat opvalt, is de rust die in de parkeergarage heerst. Niets doet vermoeden dat hier al maanden 130 mensen samenleven. Ali verhaalt dat de meeste sans-papiers overdag slapen, en pas tegen de avond van hun matras afkomen: "Wat wil je ook? In deze garage is het dag en nacht licht. En normaal helpen de dagelijkse maaltijden bij het ijken van je biologische klok, maar dat valt hier natuurlijk ook weg." Zelf ziet hij er nog redelijk gezond uit. Volgens hem is dat maar schijn. De hongerstakers weten zeer goed dat hun gezondheid en leven gevaar lopen bij deze actie. "De dokters hebben ons verteld dat een tekort aan bepaalde vitamines in de hersenen kan leiden tot permanente beschadiging," weet Ali.
Veto: Begrijpt u de minister die een hongerstaking een chantagemiddel vindt?
Ali: «Neen. Bij chantage probeer je iets te bekomen door andere mensen kwaad te doen. Wij doen enkel onszelf iets aan. Niemand heeft last van ons. Door onze radicale actie willen we enkel de aandacht vestigen op ons probleem. Een hongerstaking is zeer radicaal, dat weet ik. Maar we hopen dat de publieke opinie door de ernst van onze actie, ook de ernst van onze onzekere situatie gaat inzien.»
Veto: Zou u er een probleem mee hebben terug naar Marokko te keren?
Ali: «Ongetwijfeld. Ik woon ondertussen al twintig jaar in België, zonder geldige papieren weliswaar. In al die jaren heb ik hier massa's werk verzet, maar steeds in het zwart. Ik werk in de bouwsector. Op een dag viel er een voorwerp van de stelling boven mij op mijn hoofd. Ik heb er nog steeds een jaap van een hoofdwond aan overgehouden. Mijn baas op de werf zei me echter zonder pardon de wacht aan. Geen ziekenhuis, geen uitkering. Niks. Terwijl ik wel een familie te onderhouden heb.» Wat vraagt u aan de studenten? Ali: «Wij vragen dat zij in onze plaats protesteren. Wij zijn als vogels die door hun gebroken vleugels niet meer kunnen vliegen. Daarom hebben we de hulp nodig van zoveel mogelijk studenten en professoren die wel een stem in het maatschappelijk debat hebben.»