Structuurhervormingen aan de K.U.Leuven

Waer blijft de revolutie

"De K.U.Leuven zit in een institutionele crisis, die mits bepaalde structuurveranderingen weggewerkt kan worden." Dat zei professor Mark Waer in zijn eerste interview als rectorskandidaat in Veto. Benieuwd hoe het enkele maanden en een succesvolle verkiezing later gesteld is met die plannen.

Ruben Bruynooghe & Maud Oeyen

Mark Waer: «Onze universiteit is met twee serieuze evoluties tegelijkertijd bezig. Een interne - de groepsherstructurering - die nog aan het einde van het mandaat van rector Oosterlinck is gestart, en een externe, met de Associatie en de wetgeving errond. Die beide evoluties zijn zo belangrijk dat men zich kan afvragen of de organisatiestructuren van onze universiteit nog adequaat zijn. Ik heb de indruk dat er hier en daar nog wel wat verbeterd kan worden. Ik weet zelf eerlijk gezegd ook nog niet hoe we dat precies moeten doen, maar het is wel de moeite waard om de discussie aan te vatten. Vandaar dat er ook een werkgroep is gestart - de fameuze herstructureringscommissie. Daar zitten vertegenwoordigers in van de verschillende grote blokken: de voorzitter van de Raad van Bestuur, professor Roos, de voorzitter van de Associatie, professor Oosterlinck, de voorzitter van het Bestuurscomité van de ziekenhuizen, professor Mannaerts, de algemeen beheerder, Koen Debackere, ikzelf voor de universiteit, en dan nog iemand die toekijkt op de wetgeving, professor Koen Geens. Deze werkgroep zal niet bepalen wat de nieuwe structuur zal zijn. Ze heeft enkel de opdracht gekregen om daarrond te beginnen werken. We willen uitgebreid overleggen met alle betrokkenen, dus de discussies zullen ook in grote mate in de Academische Raad worden gevoerd. Ook het bestuur van de ziekenhuizen zullen we erbij betrekken, net als de directie van Algemeen Beheer, de directie van LRD (K.U.Leuven Research & Development, red.), en ook de Associatie. Ik denk dat het ook belangrijk is dat er bijvoorbeeld een continue liaisonpersoon van de Academische Raad in de werkgroep zit.»

Veto: U sprak vorig jaar ook over de rol van de Academische Raad en de Raad van Bestuur. Zijn er daar ingrijpende veranderingen nodig?

Waer: «Ik zou op de Academische Raad liever de grote inhoudelijke en strategische zaken behandelen. Ik heb gemerkt dat er vaak dossiers op de AR kwamen die al volledig als dossier uitgewerkt waren op het College van Bestuur en juist hetzelfde dossier kwam dan nog eens op de Raad van Bestuur. Dan ben je niet meer echt complementair bezig, al is dat ter info natuurlijk wel goed. De grote principes van een examenreglement mogen bijvoorbeeld op de Academische Raad beoordeeld worden, maar het is de Onderwijsraad die zich moet bezighouden met de details.»

Veto: Zitten er grote institutionele veranderingen aan te komen wat betreft de interne structuur van de K.U.Leuven?

Waer: «Nee. Voor mij is het duidelijk dat de universiteit georganiseerd is als een democratie, met verkiezingen en een soort regering - het College van Bestuur - die onder controle staat van een parlement, de Academische Raad. Dat moet zo blijven, tenzij men voor een ander model kiest. Ik denk eerlijk gezegd niet dat een ander model beter is, zeker niet aan een universiteit. De gelden komen voor een groot deel van de basis. Daarom vind ik het belangrijk dat die basis met zijn bestuur bezig is, dat zij dat bestuur aanduiden, en dat ze daar een democratische controle over hebben. De Inrichtende Overheid bepaalt onze opdrachtsverklaring - de grondwet, zeg maar. Zij delegeert het naleven van die grondwet aan een Raad van Bestuur. De Raad van Bestuur heeft vier grote opdrachten. Ten eerste nakijken of de universiteit, de universitaire ziekenhuizen, LRD en binnenkort de geassocieerde faculteiten allemaal volgens onze opdrachtsverklaring functioneren. Ten tweede nagaan of die geledingen een gemeenschappelijke strategie volgen. Ten derde moet de Raad van Bestuur de begrotingen en rekeningen van al die blokken goedkeuren. En tot slot is het goed dat iedereen zijn strategieën kan aftoetsen bij de externen die in de Raad van Bestuur zitten.»

Veto: Opvallend: de voorzitter van de Associatie, professor André Oosterlinck, zit sinds deze zomer ook in de Raad van Bestuur.

Waer: «Hij wordt uitgenodigd. Ik heb gezien dat er regelmatig wat spanningen waren en vaak zijn die een gevolg van onvoldoende communicatie. Het wordt steeds belangrijker om de verschillende blokken op elkaar af te stemmen en daarom heb ik ook gevraagd om professor Mannaerts (voorzitter van het Bestuurscomité UZ Leuven) en professor Kips (algemeen directeur UZ Leuven) systematisch uit te nodigen. Op die manier kunnen ze allemaal horen wat onze redeneringen zijn en krijgen ze ook de kans om commentaar te geven.»

Veto: Vorig jaar stelde de Bijzondere Universiteitsraad een "grondige heroverweging van de evaluatieprocedure in ons universitaire bestuursmodel" voor. Zullen de verkiezings- en evaluatieprocedure ook aan bod komen in de werkgroep?

Waer: «Dat kunnen we doen, maar ik denk dat dat relatief eenvoudig zal zijn. Eerst en vooral moeten we beslissen of we verkiezingen willen of niet. Daarna gaat het om de vraag of er na één termijn een evaluatie of nieuwe verkiezingen moeten komen. Ik verwacht dat een meerderheid zal vragen om verkiezingen. Een argument pro evaluatie is dat de rector bijvoorbeeld gek kan worden, maar dan bestaat er nog altijd zoiets als een impeachment-procedure. Tot slot is er de vraag of een rector herverkozen kan worden en hoe lang zijn mandaat moet duren. Ik weet niet of er daar fundamentele discussies over zullen zijn, maar het moet wel eens aan bod komen. Dat gebeurt allemaal best vrij snel, zodat er over vier jaar in alle sereniteit verkiezingen gehouden kunnen worden. Het is goed dat ik alvast geen betrokken partij ben.» (Mark Waer kan zich vanwege zijn leeftijd niet opnieuw kandidaat stellen, red.)