Evangelisch Theologische Faculteit in Leuven

De onfeilbaarheid van de Schrift

"Het is onze visie om mensen toe te rusten om hun plaats in kerk en maatschappij in te nemen en zo het goede nieuws van Jezus Christus bekend te maken in onze wereld. De basis van ons onderwijs is Jezus Christus. Ons verlangen is dat meer mensen Hem mogen leren kennen als Redder en Heer." Dit staat te lezen in de visietekst van de Evangelisch Theologische Faculteit in Heverlee die aan ongeveer tweehonderd studenten bachelor, master en doctoraatsopleidingen aanbiedt.

Jelle Dehaen & Zoë Schreurs

Administratief directeur Pim Boven legt uit wat de doelstelling van de ETF is: "Wij leiden mensen op om een rol te vervullen in een maatschappelijke organisatie, tot voorganger in de eredienst of onderwijzer." De ETF is een geaccrediteerde instelling, wat betekent dat zij erkend wordt door de overheid en subsidies ontvangt. De accreditatie van de ETF werd in 2006 verlengd toen de visitatiecommissie die de kwaliteit van opleidingen moet beoordelen de ETF positief evalueerde. Wat is de eigenheid van de ETF in vergelijking met de opleiding godgeleerdheid aan de K.U.Leuven? Verboven antwoordt: "Het is vrij logisch dat studenten bij ons aankloppen wanneer zij de protestantse eredienst willen voorgaan, en niet bij de K.U.Leuven. De faculteit godgeleerdheid aan de K.U.Leuven is een goede opleiding, maar zij is natuurlijk katholiek en niet protestants." Job Thomas, een student aan de ETF, verklaart zijn keuze voor de instelling als volgt: "Ik ben daar gaan studeren omdat ik het gevoel had dat de evangelische kerken in Vlaanderen meer nood hadden aan geschoolde mensen. Ik koos voor de ETF omdat het een academische opleiding is met nog een sterke nadruk op het spirituele aspect. Zo hebben wij elke woensdag een kapeldienst waar de meeste studenten bij aanwezig zijn."

Hoewel de ETF geaccrediteerd is, wordt zij slechts voor 25 procent gesubsidieerd door de overheid. Een gevolg hiervan is dat een student 1110 euro inschrijvingsgeld moet betalen. Boven licht toe: "Het is een politieke realiteit dat wij minder gefinancierd worden dan het katholieke net. Dat is een lastige situatie, maar wij kunnen beroep doen op een grote vriendenkring die bereid is offers te brengen. Dit zijn deels oud-studenten maar er zijn ook giften van kerken vanuit heel Europa."

Creationisme

Hoewel de visitatiecommissie de gemeenschapssfeer, de interne kwaliteitszorg en het dynamisch bestuur van de ETF loofde, duikt er ook volgens de commissie een probleem op wanneer het de wetenschappelijkheid van de aangeboden opleidingen betreft. In de studiegids van de ETF belijden de studenten "het geloof dat de Bijbel volkomen is geïnspireerd door de Heilige Geest. Daaruit volgt de waarheid, eenheid, betrouwbaarheid en onfeilbaarheid van de Schrift. Dit houdt in dat de Schrift misleiding noch dwaling bevat, evenmin in de verslagen van Gods bovennatuurlijk ingrijpen in de wereld en in de informatie over schepping en geschiedenis als in de voorschriften voor menselijk gedrag."

Verschillende professoren en studenten bevestigen dat men in de les heel vaak uitgaat van een letterlijke lezing van de Bijbel. Het is echter moeilijk om één bepaalde lijn te vinden, wat blijkt uit de houding tegenover creationisme. Zo zegt Job Thomas: "Ikzelf geloof in een scheppende God maar ik ben geen zesdagencreationist." Directeur Boven bevestigt de verscheidenheid: "Binnen de faculteit wordt op dit terrein verschillend gedacht, en dat geldt ook voor de kerken die wij vertegenwoordigen." Dat er aanhangers van het creationisme zijn, is echter problematisch, omdat we aan de ETF godsdienstleerkrachten opleiden. Lieven Boeve, decaan van de faculteit Godgeleerdheid aan de K.U.Leuven reageert: "In België interpreteert de wetgever de vrijheid van godsdienst zo dat iedere erkende godsdienst in zijn eigen godsdienstonderwijs mag voorzien. Ik heb echter grote vragen wanneer in het secundair onderwijs creationisme verdedigd zou worden. Dit gaat immers uit van een vals conflict tussen christelijk geloof en wetenschap. In het Vlaamse katholieke godsdienstonderwijs kan dit zeker niet, al mag je uiteraard niet vergeten dat ook het katholicisme dit slechts na een leerproces verworven heeft."

Samenwerking

Merkwaardig is de band die er al dan niet bestaat tussen de K.U.Leuven en de ETF. Studenten en medewerkers aan de ETF beweren dat er regelmatig mensen van de K.U.Leuven bij hen les volgen en dat er een goede band bestaat tussen de beide instellingen. Directeur Boven bevestigt dit: "Wij moedigen onze studenten aan om vakken aan de K.U.Leuven op te nemen. Zo verplichten wij onze eerstejaars om minstens godsdienstige ontwikkelingspsychologie te volgen en wij stimuleren hen nog andere vakken te kiezen zodat zij in openheid opgeleid worden. Het gebeurt minder vaak dat studenten van de K.U.Leuven bij ons vakken volgen, maar zij kunnen dit wel."

Decaan Boeve reageert hier echter verrast op: "Dat klopt niet. Studenten van de K.U.Leuven kunnen niet zomaar credits opnemen aan de ETF. Er is geen akkoord met de ETF dat dit mogelijk maakt. In uitzonderlijke gevallen kan een van onze studenten wel een credit aanvragen via de POC, als hij bijvoorbeeld aan een thesis rond de protestantse kerk werkt. Die student moet dat echter bijzonder goed kunnen motiveren en bij mijn weten is zo'n aanvraag tot op heden niet gebeurd." Ook volgens vicerector Onderwijs Ludo Melis heeft nog geen enkele Leuvense student aan de ETF een vak gevolgd of daar zelfs maar een aanvraag voor ingediend. Indien dit toch gebeurt, zou dit verzoek volgens Melis "grondig, met grote zorg en een kritische blik behandeld worden."

Middelen

Boeve vervolgt: "Ook dat er een grote samenwerking bestaat, klopt niet. De enige samenwerking op dit moment is dat hun studenten onze bibliotheek mogen gebruiken. Het is correct dat studenten van de ETF vakken bij ons volgen maar dat kan natuurlijk iedereen. Het is de ETF die vragende partij is naar meer samenwerking, want zij moeten hun onderzoek updaten en wij hebben wat dat betreft meer middelen en expertise. Dat hun studenten bijvoorbeeld godsdienstige ontwikkelingspsychologie aan de K.U.Leuven volgen, is omdat zij zelf niet zo'n vak hebben. Op dit moment hebben zij ons echter niet zo veel te bieden in vergelijking met wat wij reeds hebben, zodat de K.U.Leuven niet echt vragende partij is voor een nauwere samenwerking."

Directeur Boven deelt deze analyse echter niet: "De relaties zijn in 2003-2004 door de faculteit Godgeleerdheid van de K.U.Leuven geïntensiveerd. Zij wilden graag binnen Vlaanderen een eigen visitatiecommissie organiseren samen met ons. Wij hebben daar indertijd mee ingestemd en we hebben dat als plezierig ervaren. Er zijn echter van onze kant geen concrete verzoeken tot verdere samenwerking met de faculteit Godgeleerdheid. Dat zou gezien de rol van de inrichtende overheid van de K.U.Leuven waarschijnlijk ook moeilijk liggen."