Veto vergelijkt (4): Cappuccino

Schuimparty in Leuvense koffiebars

"I love java, sweet and hot. Whoops! Mr. Moto, I'm a coffee pot. Shoot me the pot and I'll pour me a shot. A cup, a cup, a cup, a cup, a cup! Boy!" zongen wij in menig Leuvense koffiebar naar het voorbeeld van de Ink Spots in 1953. Wij wilden namelijk wel eens nagaan hoe wannabe Italianen in Leuven hun cappuccino brouwen. De ideale verhouding tussen één derde espresso, één derde melk en één derde melkschuim. Daar is het allemaal om te doen.

Ide Smets & Annerose Allemon

Welk beeld roept de kruinschering of tonsuur van de monniken van de Kapucijnerorde spontaan op bij de volleerde christen? Het schuimbed van een volmaakte cappuccino. Een wit, prachtig opgeklopt melkschuimwolkje dat vervaagt in het opdoemende bruine randje dat het onderliggende goud suggereert. De naam Cappuccino of Kapuziner Kaffee is namelijk voortgekomen uit de vergelijking met het kalende hoofd van deze vrome monniken. Zij sloegen bij het ochtendgebed ongetwijfeld menig kopje achterover. Stratenkenners hebben ondertussen alvast opgemerkt dat ook Leuven sporen bevat van deze cafeïneaddicts. De Kappucijnenvoer is voor de goede verstaander dus niets anders dan de Via del Cappuccino.

Onze tocht door de Leuvense jungle van koffiebars begint bij Koffie Onan in de Parijsstraat. Deze echte barista's streven de authentieke productie van Cappuccino na, geen sinecure. Het begint allemaal bij de crema, het espressogedeelte. Daaronder wordt de op 70 tot 73 graden gestoomde, volle melk met een elegante polsbeweging gegoten. En niet zomaar gegoten. Als finalisten van het Belgisch Baristakampioenschap tekenen ze met gemak figuren in het melkschuim zoals herfstblaadjes en hartjes. Een ideetje voor een huwelijksaanzoek? Op de kwaliteit van hun schuim valt verder niets aan te merken. Een klontje suiker of misschien de toekomstige verlovingsring blijven er op liggen. De prijzen doen ons dan weer eerder denken aan de Suzuki Cappuccino: een dure, maar mooie sportwagen. Het interieur en de vormgeving scoren net iets minder hoog op ons lijstje. De ruimte is iets te weinig opgevuld om je er vanaf het eerste moment helemaal op je gemak te voelen. En wie cappuccino op de menukaart schrijft met slechts één 'p' doet ons grote ogen opzetten.

Pride and Prejudice

Na dit cafeïnehoogstandje op naar de volgende stop: het boekencafé of de Dry Koppen. Dit koffiehuisje vind je verdoken tussen de herenhuizen in de Schrijnmakersstraat. Ideaal om te komen studeren. Tussen al deze boeken verdwijnen je cursussen spontaan in het niets. Terwijl je wegzinkt in de leren zetels wordt je cappuccino hier geserveerd in een kopje beschilderd met een oud-Engels bloemenmotief. Je mijmert er helemaal terug naar de tijd van Pride and Prejudice. Achter de toog gebeurt echter alles minder authentiek. Hoewel er wordt gewerkt met artisanale bonen, worden het schuim en de koffie machinaal vervaardigd. Van vlotte polsbewegingen is hier geen sprake. Het schuim wordt met een lepel op de koffie geschept. De uitbaatster is nochtans vol lof over haar melkschuim: "Hier is het geen zeepsop, maar beland het glanzend en zonder belletjes in je tas." Wie het achterste van zijn tong wil prikkelen, is hier zeker aan het juiste adres voor een bitterdere koffiesmaak.

Helemaal op scherp door deze cafeïneboost in onze aderen, gaan wij als wij als koffiejunkies naar de volgende halte: Punto caffé in de Vanderkelenstraat. Hier een koffie drinken is altijd een avontuur. Eer je goed en wel een teug van je koffie kan nemen, moet je wel eerst een aantal hindernissen overwinnen. Het kleine, plastieken en dus gladde plateautje moet je een smalle wenteltrap opdragen die je otolieten duchtig door elkaar schudt en zeker geen tegenliggers duldt. Hierna moet je de koffie ook nog neerplanten op de wegrollende meubelstukken. Door het zicht op de 1 500 bussen die de Bondgenotenlaan dagelijks passeren, is het vervolgens moeilijk tot rust te komen. De Ikeadecoratieachtige foto's van de huisbereide brownies en dergelijke aan de andere kant, bieden ook geen soelaas. Onze hoop is nu helemaal gericht op de koffie zelf. Helaas doet de 'Puntoblend' onze synesthetische smaakpapillen meteen industrieel donkergrijs kleuren. Terwijl onze fotograaf de cappuccino op beeld wil vastleggen, plopt er in het schuim net een belletje. Bij het buitengaan glimlachen we wel, wanneer we de prints op de spannende T-shirts van de jonge, mannelijke obers in het oog krijgen: 'I'm your smoothie, fresh and fruity.'

Vijftig meter verder, eveneens in de Vanderkelenstraat, belanden we in koffiesalon Copa Negra. Met een hoogmoedige zelfzekerheid staat een gediplomeerde barista ons te woord die misschien iets te hard gebrand was op het overtroeven van de andere koffiebars. Hoewel er bij haar om de bitterheid (volgens de barista volheid), te compenseren ook wel wat water nodig was, beschrijft zij de andere koffies in Leuven als afwaswater. Haar tekenkunsten van figuurtjes in het schuim met warme chocolade steken wel met kop en schouders boven die van de anderen uit. De klassieke muziek die uit de boxen weerklinkt is rustgevend, maar wordt gecompenseerd door de zoemende, onordelijke koelkast midden in ons blikveld. Hoewel onze koffie werd geserveerd in kunstzinnige en naar verluid unieke, kopjes, moeten we ze met twee handen vastnemen. Zelfs de fijnere wijsvinger past immers niet in het oortje. Wanneer wij later in onze heimat de lokale elektrowinkel passeren, valt ons oog toevallig op diezelfde kopjes. Boerenbedrog noemen wij dat.

Vier cappuccino's later is onze conclusie dat een instant koffiekater wel degelijk bestaat. Al vind je ons na de ontnuchtering volgende week vast en zeker wel weer achter een dampende cappuccino van Koffie Onan.