Nano- en spitstechnologie bij IMEC

IMEC, het Leuvens centrum voor micro-elektronica, ligt in het hartje van campus Heverlee. De knowhow van IMEC wordt vooral gebruikt bij de productie van chips. Deze chips zullen niet alleen deel uitmaken van de nieuwe generatie supercomputers, ze zullen ook van op afstand onze hartslag monitoren, insuline automatisch toedienen en de vergrijzende bevolking uit verzorgingstehuizen houden. Professor Luc Van den hove, CEO van IMEC, geeft ons een blik op de toekomst.

Elisabeth Vanderveken & Ruben Bruynooghe

Veto: U bent CEO sinds 2009. Wat had de eerste CEO, Professor Roger Baron Van Overstraeten, voor ogen als oprichter van IMEC?

Van den hove: «De investeringen die nodig waren om echt leidinggevend onderzoek te doen op het gebied van micro-elektronica, waren zo groot dat het voor de universiteit niet haalbaar was om dat onderzoek te blijven financieren. Toen is het idee ontstaan om een Interuniversitair Micro-Elektronica Centrum op te richten. Professor Van Overstraeten was een zeer ambitieus iemand en hij wou een labo van wereldschaal uitbouwen. Ik denk dat we daar vrij goed in geslaagd zijn.»

Van micro naar nano

Veto: U spreekt van micro-elektronica, ondertussen gebruiken we de term nano-elektronica. Is dat nog steeds de kerntaak van IMEC?

Van den hove: «Nano-elektronica is inderdaad de basis van wat we doen, maar we zullen die basistechnologie gebruiken in zoveel mogelijk sectoren, gaande van de computer- en communicatietechnologie tot de entertainmenttechnologie: de iPod, de iPad, enzovoort. Nano-elektronica zal nu ook steeds meer gebruikt worden in andere sectoren. Je zou kunnen zeggen dat de revolutie in de computer- en communicatiesector - denk aan de grote GSM's van vroeger tot de GSM's van nu - zich zal voortzetten in de medische sector.»

Veto: Kan u een aantal voorbeelden geven van producten die studenten gebruiken, die voortkomen uit het onderzoek bij IMEC?

Van den hove: «Algemener moet je de vraag stellen, zijn er nog producten waar er geen nano-elektronica in zit? Tegenwoordig zit dat bijna overal in, gaande van de meest gesofisticeerde toestellen tot een wasmachine of een auto. IMEC heeft bijvoorbeeld een nieuw soort isolatoren ontwikkeld die Intel nu gebruikt. Er zit met andere woorden IMEC-knowhow in elke Intelprocessor (het centrale besturingssysteem van een computer, red.).»

Supercomputers

Veto: Onlangs nog bent u meegegaan met de Vlaamse handelsmissie naar Silicon Valley. Zijn daar concrete afspraken gemaakt voor de toekomst?

Van den hove: «Intel heeft daar aangekondigd dat ze in Leuven een onderzoekscentrum willen oprichten voor high performance computing in samenwerking met de universiteiten van Leuven, Gent, Antwerpen en Brussel. De bedoeling daarvan is om aan de hand van een aantal zeer geavanceerde applicaties, de architectuur van de supercomputer te gaan optimaliseren.»

Vlaamse wetenschappers?

Veto: Uit een aantal studies is gebleken dat de Vlaamse studenten lager scoren op wetenschappelijke geletterdheid in tegenstelling tot hun prestaties op vlak van taal en wiskunde. Merken jullie daar bij IMEC ook iets van?

Van den hove: «We merken dat er bij studenten toch minder interesse is in de wetenschappelijke richtingen. Dat is iets wat ons zorgen baart. We denken dat veel jongeren toch nog te vaak het beeld hebben van een ingenieur die met een helm op een bouwwerf rondloopt. Dat kan ook interessant zijn, maar ik denk dat wij het beeld naar buiten willen dragen van een ingenieur die bezig is met belangrijke technologische evoluties, die nodig zijn om belangrijke maatschappelijke problemen aan te pakken.»

«Het is niet gemakkelijk, juist omdat we aan het begin van de productieketen zitten. Als je praat over eindproducten, dan is dat veel meer te vatten. Daarom besteden we de laatste tijd ook meer aandacht aan het kaderen van onze onderzoeksactiviteiten, die in feite zeer maatschappelijk actueel zijn binnen de gezondheidszorg en de energiesector.»

Zien, horen en ruiken

Veto: We zijn enigszins leken op het vlak van nanotechnologie, maar zou u ons kunnen uitleggen wat we van IMEC mogen verwachten in de toekomst?

Van den hove: «Enerzijds is er een trend om het alsmaar kleiner maken van chips. Wie kon zich tien jaar geleden inbeelden dat het mogelijk is om 10 GB in zo'n iPod nano te steken? Daarnaast zien we dat op die chips heel wat andere functionaliteiten aangebracht zullen worden, waarbij je die chips dus laat zien, horen en ruiken en laat interageren met de omgeving.»

«In het kader van de vergrijzing van de maatschappij, wordt remote monitoring, het van op afstand monitoren van mensen, belangrijk. De kost van de gezondheidszorg neemt enorm toe, dus wil je mensen zo lang mogelijk uit verzorgingsinstellingen houden. Bewegingsdetecterende sensoren op het lichaam kunnen bijvoorbeeld registreren wanneer iemand valt. Het kan ook veel complexer, zoals een sensor die continu een elektrocardiogram opneemt. Die sensoren kunnen dan draadloos verbonden worden met een soort gesofisticeerde smartphone. Die stuurt dan een melding naar een dokter of een familielid dat er iets aan de hand is. En je kan nog veel verder gaan. Een geïntegreerd glucosemeetsysteem voor diabetici, dat het suikerniveau in het bloed gaat meten, in combinatie met een andere chip met een klein micropompje waarmee je het glucoseniveau in het lichaam kan gaan doseren.»