Voormalig schoolgebouw in de Weldadigheidsstraat gekraakt

Blokkering bouwvergunning zorgt voor jarenlange leegstand

Sinds paasmaandag 5 april wordt het pand naast de freinetschool De Appeltuin gekraakt. Het voormalig schoolgebouw staat al vijftien jaar leeg als gevolg van juridische en politieke spielerei. De sociale huisvestigingsdienst van de stad Leuven (Dijledal) en schepen van Wonen, Jaak Brepoels, reageren gelaten. "Wij steken er geen tijd meer in."

Philip Gallasz

"Omdat kraken geen misdrijf is, maar leegstand wel." Zo kopt het briefje dat de bewoners van de buurt rond De Appeltuin begin april in de bus kregen. Daaronder volgt een korte beschrijving van de krakers hun plannen zoals de aanleg van een moestuin, het opstarten van een volkskeuken en enkele culturele activiteiten. Het initiatief wordt door de buurtbewoners algemeen geapprecieerd. "Het zijn moderne krakers" stelt Petra, die aan de overkant van het pand woont, al lachend.

Als lid van het buurtcomité wil ze wel spreken, zolang we verduidelijken dat het louter om haar impressies gaat, en ze niet in naam van de hele buurt spreekt." Op vlak van geluidsoverlast zijn er nog geen klachten. Behalve dan misschien die ene keer, toen er lachsalvo's en gitaarklanken rond een kampvuur ontstoken. Nee, dan zorgt het gekletter van de ruiten bij hevige windvlagen voor een grotere overlast", vertelt ze. "Toen de krakers hun intrek namen, is mijn man de avond zelf nog polshoogte gaan nemen. Ze vroegen De Appeltuin om elektriciteit en water, maar de school kon hen onmogelijk voorzien, aangezien dat met gemeenschapsgeld wordt gefinancierd. Ik vermoed dat door het gebrek aan deze basisbehoeften, er momenteel niemand permanent verblijft."

Ook van het juridisch dossier, dat de bouwplannen van de stad Leuven blokkeert, is ze als juriste op de hoogte. "Toen ik een jaar geleden belde naar de sociale huisvestigingsdienst, die eigenaar is van het pand, om te horen wat er met het gebouw zou gebeuren, kreeg ik een zeer negatieve reactie. Dijledal meende dat de hele buurt schuld heeft aan de leegstand, terwijl dat helemaal niet waar is. 'Het kan ons niets meer schelen', kreeg ik toen te horen." Zelf ziet ze veel potentieel in het pand. "Ik zou het jammer vinden mocht het afgebroken worden en ik denk dat de meesten het hier zo aanvoelen. Het gebouw bepaalt tenslotte mee ons straatbeeld. Maar leegstand, nee daar is niemand voor."

Hoe is het ooit zover kunnen komen? Toen een deel van het gebouwencomplex dat De Appeltuin toebehoorde, door de Vlaamse regering werd onteigend en doorverkocht aan Dijledal, besloot de sociale huisvestigingsdienst met een project op de proppen te komen. Met de nodige bouwvergunning onder de arm werd in 2003 het plan voor de aanleg van 27 sociale woningen, ondergrondse parkeergarages en een herschikking van het Conscienceplein voorgesteld. De eerste baksteen moet echter nog steeds worden gelegd. Buurtbewoner Jan Gyselinck vocht namelijk de bouwvergunning aan en stapte, tot tweemaal toe, naar de Raad Van State. Die oordeelde anno 2004 dat juridisch gezien het gebouw, als beschermd stadsgezicht, niet mocht worden afgebroken. Waarop de Vlaamse regering de vergunning introk, de stad Leuven een miljoen euro aan subsidies misliep, Dijledal met een onafgewerkt project achterbleef, en de buurt met een verloederd pand zat opgescheept.

"Het is een schande," aldus Leuvens Schepen van Wonen Jaak Brepoels. "Dijledal wil hier al jaren sociale woningen bouwen maar mag gewoon niet. De tegenstanders hebben gezworen zich te verzetten tegen elk nieuw project op deze locatie. Wij steken er dan ook geen tijd meer in." Met 'wij' bedoelt Brepoels de stad Leuven en de hierboven vernoemde sociale huisvestigingsdienst, Dijledal. Daar waren ze voor het ter perse gaan van deze uitgave niet te vinden voor een reactie.

Vlaamse overheid

Bij het opstellen van de beleidsnota huisvestiging voor de bestuursperiode 2007-2012 werden enkele actiepunten opgetekend. Eén van die actiepunten betreft het Conscienceplein. De nota stelt dat de stad het initiatief zal nemen om in de desbetreffende periode het woonproject te starten, al dan niet te realiseren. Brepoels ziet dit echter somber in. "Ik heb geen flauw idee hoe we dit kunnen realiseren. Overal waar we sociale woningen willen bouwen, komt er verzet. Eigenlijk is het de Vlaamse overheid die deze schande moet oplossen. Zij investeert enorm veel geld in haar plannen voor sociale woningen, maar tegelijk wordt het hele proces van rechtswege geblokkeerd. Dat is ongelofelijk paradoxaal. De krakers willen de leegstand aanklagen, en hoewel ik officieel niet op de hoogte ben van een kraak, geef ik hen daarin gelijk."