Alternatief eindejaar | Evangelisch Kerstfeest en Chanoeka

Op kerstavond maakt een compulsieve drang zich van ons meester. Het monster in ons komt enkel tot rust als het orloffgebraad met kroketjes krijgt voorgeschoteld en het kerstverhaal wordt naverteld in de slaapkamer, terwijl de grote mensen het kindje Jezus een handje helpen door cadeautjes onder de boom in de woonkamer te leggen. Maar het kan ook anders.

Els Dehaen

Chanoeka

Veto: Hoe vieren jullie Chanoeka?

Nathalie: «De negenarmige kandelaar of chanoekia is een belangrijke traditie. Chanoeka duurt acht dagen en elke dag ontsteken we een extra kaars van de chanoekia ter herdenking van het wonder van het licht. Er worden liedjes gezongen en 's avonds wordt uitgebreid gegeten. Oliebollen zijn heel typisch. Die worden in olie gebakken, symbool voor de olie die op was in het verhaal dat Chanoeka herdenkt. Meestal is dat met jam, maar wij eten dat met choco. Dat is een beetje onze eigen traditie. (lacht)

Veto: Wat herdenkt Chanoeka?

Nathalie: «We herdenken Jehuda haMaccabi die in opstand kwam tegen de onderdrukking van de Joden. Ze wonnen de strijd, maar toen ze teruggingen naar de tempel bleek die totaal verwoest. Er was zelfs bijna geen olie meer voor de menora, de zevenarmige kandelaar die altijd moest branden. Normaal gezien was er maar genoeg olie voor één dag, maar de menora brandde acht dagen. Dat wonder herdenken we op Chanoeka.»

Veto: Stoor je je aan de commercialisering en alomtegenwoordigheid van Kerstmis?

Nathalie: «Nee, helemaal niet. Ik ben daarmee opgegroeid, dus dat is voor mij een heel normaal deel geworden van de eindejaarsperiode. Ik moet wel toegeven dat ik blij ben dat Chanoeka niet wordt gecommercialiseerd. Want dat zou een beetje het speciale en mystieke wegnemen.»

«Met mijn vriendinnen ging ik weleens naar de kerstmarkt, dat was helemaal geen probleem. In het middelbaar ging ik naar een katholieke school en het is nooit een probleem geweest om vrijaf te krijgen voor officiële Joodse feestdagen.»

Evangelisch kerstfeest

Veto:Hoe vieren jullie kerstmis?

Mirjam: «Zoals bij iedereen wellicht, is kerstdag ook voor ons een belangrijke familiedag. Op kerstavond hadden we de traditie om samen met een ander gezin te eten en iemand uit te nodigen die alleen is. Soms organiseert onze kerk een meditatieve kerstnachtviering op kerstavond, met enkele rustige kerstliederen. Die vredige sfeer geeft de aanwezigen de ruimte om echt stil te staan bij wat we herdenken met Kerstmis.»

Veto: Wat herdenkt Kerstmis?

Mirjam: «Kerstmis heeft een grote betekenis in de christelijke traditie, het is een van de hoogtepunten in de heilsgeschiedenis, samen met Pasen. We herdenken de komst van de langverwachte Messias, de gezalfde, die redding heeft gebracht voor alle mensen. We herdenken dat God ons zoveel liefhad dat Hij zijn eigen zoon heeft gestuurd naar de aarde om ons te redden.»

Veto: Stoor je je aan de commercialisering van kerstmis?

Mirjam: «Ik stoor mij niet aan concepten zoals de kerstman, ik vind het enkel jammer dat Kerstmis voor velen draait rond de kerstman die cadeautjes uitdeelt, en niet meer om God die ons het grootste cadeau ooit heeft gegeven. Maar heel verwonderlijk vind ik dat ook niet. Als iemand niet in God gelooft, is het ook gek als ze op kerstmis de geboorte van Jezus Christus zouden herdenken. Ik zou mij er dus vooral aan storen als christenen dit niet meer zouden herdenken.»