Expanding Energy | Gitaargesnerp & knappende ballonnenIn het kader van Artefact bracht regisseur David Freeman donderdag- en vrijdagavond in STUK zijn dansvoorstelling "Expanding Energy." Over het verschil dat één mens voor een meer duurzame wereld maken kan.Lucas de JongVoor aanvang van de show kregen wij een staafdiagram voorgeschoteld die het energieverbruik van de dansvoorstelling weergaf. Al het verbruik, welteverstaan. Zo werd er ook rekening gehouden met de energie die het kostte Einstürzende Neubauten-gitarist Jochen Arbeit vanuit Duitsland te importeren, zodat wij hem samen met Paul Lemp op zijn elektrische snaren konden horen donderen.Het publiek werd vervolgens uitgenodigd die energie terug te verdienen. Na de voorstelling liep ondergetekende dan ook met een “I made a promise ”-badge de buitenlucht in. De beloften die wij geheel vrijwillig op ons hadden genomen, waren tweevoudig. Een boom planten die met zekerheid 100 jaar standhoudt en een week lang maximaal twee minuten per dag douchen. 6 anderen kozen ervoor woeliger wateren te doorworstelen. Zij zullen daarbij het surfen een maand lang vaarwel zeggen. Alle beloftes opgeteld, mocht dit publiek van circa tweehonderd man de voorstelling wel driemaal zien zonder enig vuiltje aan de lucht.Hoewel de voorstelling zich als klimaatneutraal verkocht, moest het publiek zich dus nog wel engageren om dat te realiseren. Iets wat in de lijn ligt met wat regisseur Davis Freeman poogt over te brengen, namelijk dat het aan de kijker is om keuzes te maken. We zijn immers niet alleen reguliere kijkers, maar ook een mede-verantwoordelijke producent bij alles wat we consumeren.Expanding Energy wil de duurzaamheidsproblematiek dan ook niet aanpakken door oplossingen aan te dragen, maar veeleer door in vraag stellen hoe wij naar de wereld kijken. Een transitiebeweging die volgens Freeman gebracht kan worden door een soort theater dat balanceert tussen naïviteit en overtuiging, experiment en "well made play".Verslaving + bomDat het stuk goed ineen zat, kunnen we beamen. Het eerste deel van de massachoreografie liet de dansers krioelen op het luide, onsamenhangende gitaargesnerp van Arbeit en Lemp. Elke danser besteedde zijn energie daarbij op een andere doelloze wijze, terwijl een korte geschiedkundige evolutie van onze energiehuishouding in woord en beeld werd voorgesteld. Inleidende uitspraken als “Energy is destructive, but cannot be destroyed,” illustreerden daarbij de verslaving aan energie van de hedendaagse samenleving.Knappende ballonnen trapten het tweede deel af, en veranderden de ballonblazers van standbeelden één voor één in vertolkers van een simultane choreografie. Het geknal zou zo maar een symbool voor de eigenste mentaliteitswijziging kunnen zijn die Freeman met zijn voorstelling wil bewerkstelligen. Als we allemaal zelf eerst eens zouden nadenken over ons energiegebruik en vervolgens de handen ineen slaan, kunnen we komen tot een gecoördineerd, nuttig en duurzaam vebruik dat de huidige verslaving tempert. De dansers, die gerasterd opgesteld stonden, marcheerden of liepen nu eens op de plaats, en beeldden dan uit dat ze in dezelfde richting aan een touw trekken. Grootse tonen van Arbeit en Lemp verheerlijkten die vereende krachten.Het experimentele theaterstuk was een energiebom die ons rotsvast geloof in de gedeeltelijke overstroming van Nederland en België niet succesvol in vraag wist te stellen. Zij overtuigde wel dat die rots er eentje in de branding blijft, waarop men wilskrachtig, zonder enige naïviteit, een boompje planten kan.
