55% van de studenten heeft gevoel dat mening niet telt tijdens rectorverkiezingen

Onrechtstreeks stemmen schrikt af

10 mei 2021
Analyse
Auteur(s): Emma Desmet
Hoe hard is de Leuvense student bezig met de rectorverkiezingen die morgen, dinsdag 11 mei, plaatsvinden? Veto vroeg het aan meer dan honderd studenten.

Studenten konden de voorbije week stemmen op hun favoriete rectorkandidaat via de (digitale) facultaire congressen. De stemprocedure lijkt wat op het Amerikaanse systeem met kiesmannen: studenten stemmen niet rechtstreeks op de rector, maar studentenvertegenwoordigers brengen die stem over voor hun faculteit.

Een eerste vraag die je je kan stellen is of studenten zich überhaupt bewust zijn van de rectorverkiezingen. Het antwoord daarop is volmondig 'ja': zo'n 98% van de bevraagde studenten is op de hoogte van de verkiezingsdag. Veruit de meerderheid van die studenten kwam via sociale media te weten dat er een nieuwe rector wordt gekozen, een andere grote groep hoorde ervan via het mailverkeer van KU Leuven.

Stemmen 

Zo'n 58% van de studenten die de vragenlijst invulde, gaf aan te gaan stemmen op het facultair congres. Dertig procent van de deelnemers doet dat niet. Zo'n dertien procent weet niet dat je als student ook de mogelijkheid hebt een stem uit te brengen.

Onrustwekkend is dat de helft van de studenten zich niet betrokken voelt bij deze verkiezingen. En 55% geeft zelfs aan dat ze het gevoel hebben dat hun mening er eigenlijk helemaal niet toe doet. Een anonieme student legt uit waarom: 'De verkiezingen lijken zich op een afstandje van ons af te spelen. Ik heb niet het gevoel meer betrokken te zijn bij deze verkiezingen, dan pakweg bij de Amerikaanse presidentsverkiezingen.'

'Het systeem is ingewikkeld, je voelt je niet rechtstreeks betrokken'

De studentenstem telt maar voor 10% mee in het effectieve eindresultaat. Verschillende studenten geven dan ook aan dat dit demotiverend werkt om te participeren: 'Alle stemmen van de studenten tellen maar voor 10% mee. Mijn faculteit betreft maar een klein aandeel van die 10% en mijn stem is niets waard als de meerderheid van mijn faculteit niet dezelfde stem deelt.'

Moeilijke procedure 

Uit de bevraging blijkt dat de onrechtstreekse stemprocedure via de studentenvertegenwoordigers niet bij iedereen even goed in de smaak valt. Zo wordt verschillende keren aangegeven dat het onduidelijk en verwarrend zou zijn. 

'Ik heb het gevoel dat de rector iemand onbereikbaar is. En wanneer er verwezen wordt naar de mening van de studenten dan gaat dit over de studentenvertegenwoordigers, maar die ken ik ook niet eens. Hoe kunnen zij mij dan vertegenwoordigen?', klinkt het anoniem. 

'Het systeem is ingewikkeld, je voelt je niet rechtstreeks betrokken', zegt iemand anders. 'Het voelt alsof de verkiezing boven onze hoofden plaatsvindt (...) De websites met de verkiezingsbeloftes en programmapunten zijn zodanig uitgebreid en ingewikkeld dat ik als student geen flauw idee heb welke persoon nu voor mij betere beslissingen zou nemen.'

Zo'n 51% van de bevraagden zou zijn stem aan Luc Sels geven, 49% verkiest Jan Tytgat

Ondanks de moeilijke stemprocedure geeft bijna 70% van de bevraagde studenten wel aan de procedure te begrijpen. En bijna 80% informeert zich over de verkiezingen, door zich in te lezen in de programma's van de kandidaten en de campagnes te volgen. 

Belangrijke thema's

De respondenten geven aan dat mentaal welzijn met grote voorsprong (87%) het meest belangrijke programmapunt is voor de komende vier jaar. Op een tweede plaats, met meer dan 60%, staan Alma en studentenvoorzieningen. Verder zijn ook diversiteit en duurzaamheid thema's die volgens de studenten voldoende aandacht verdienen. 

Volgens deze bevraging zijn de studenten erg verdeeld. Zo'n 51% van de bevraagden zou zijn stem aan Luc Sels geven, 49% verkiest Jan Tytgat. Het wordt dus spannend afwachten wat morgen zal brengen.

Er namen 107 studenten deel aan deze online bevraging, die uitsluitend werd verspreid via de Facebook- en Twitter-kanalen van Veto. De enquête bevat gegevens afgenomen in de week van 3 mei.