NIEUWS NOBELPRIJS NATUURKUNDE
KU Leuven-alumnus Francis Halzen wint als tweede Belg ooit Nobelprijs Natuurkunde
Dinsdag won de Belgische onderzoeker Francis Halzen de Nobelprijs voor de Natuurkunde. Met zijn onderzoek naar neutrino's speelt hij een belangrijke rol in de theoretische fysica. 'De vorige keer dat een Belg de prijs won, gaf het een boost aan de discipline.'
Dinsdag won Francis Halzen, alumnus aan de KU Leuven, de Nobelprijs voor Natuurkunde. Halzen is de tweede Belg die de titel in ontvangst mag nemen. 'Voor de fysica is het op zich niet zo belangrijk van waar iemand komt, maar wij zijn best trots dat hij Belgische roots heeft', zegt departementsvoorzitter van Natuurkunde Hans Van Winckel (KU Leuven). Halzen werd bekroond voor zijn werk naar neutrino's en zijn IceCube-project in Antarctica.
Halzen werd in 1944 geboren in Tienen en studeerde theoretische fysica aan de KU Leuven. In 1969 behaalde hij zijn doctoraat bij prof. em. Frans Cerulus met als titel Gebroken symmetrieën van Hadronen (Dynamica van het P11 Pi-nucleon kanaal). Sinds 1972 is hij hoogleraar aan de University of Wisconsin-Madison. Daar doet hij onderzoek naar neutrino's en leidt hij het IceCube-project.
IceCube-project
'Neutrino's zijn elementaire deeltjes die heel weinig interageren. Via het IceCube-project kunnen wetenschappers de meest energetische van die neutrino's detecteren', legt Van Winckel uit. Die detectie is niet vanzelfsprekend. Zo moet de energie groot genoeg zijn, en duurt het heel lang om detecties te meten.
Die detecties bestaan ook uit optische straling. 'Uit onderzoek werd duidelijk dat antarctisch ijs enorm transparant is voor die straling', zegt Van Winckel. 'Dat heeft mee tot het succes van het IceCube-experiment geleid.'
Het is de tweede keer dat een Belg de felbegeerde prijs in ontvangst mag nemen. In 2013 werd de Belg François Englert, samen met de Britse Peter Higgs, bekroond met de titel voor hun onderzoek naar het higgsboson, een elementair deeltje dat massa geeft aan andere fundamentele deeltjes. 'Die erkenning gaf toch wel een heel grote boost aan de theoretische fysica en ze vormen inspirerende voorbeelden voor studenten die de opleiding zouden volgen', zegt Van Winckel.
Daarnaast werd dinsdag nog een andere Belg in de kijker gezet. Zo mocht de West-Vlaamse professor Ellen Moons de winnaar bekendmaken. Het was de eerste keer dat een vrouw de eer kreeg om de Nobelprijswinnaar voor Natuurkunde te verkondigen. 'Dat heeft zeker een symboolwaarde, een die ik ook belangrijk vind. Er is namelijk nog steeds te weinig diversiteit aan studenten binnen de opleiding Fysica', zegt Van Winckel.
Heb je vragen of opmerkingen bij dit artikel? Stuur ze ons.
