Bénédicte Lemme­lijn herver­kozen als decaan: 'Gelukkig moet ik niet te vaak naar Rome'

Met De kering voorbij. Door hoop gedragen stelde Bénédicte Lemmelijn zich opnieuw kandidaat als decaan van de faculteit Theologie en Religieweten­schappen. Collega-Bijbelwetenschapper Pierre Van Hecke was haar enige tegenkandidaat. Lemmelijn kon uiteindelijk meer kiezers in de faculteitsraad overtuigen.

De theologe is een pionier binnen haar faculteit. Tien jaar lang was ze er de enige vrouwelijke professor en in 2022 raakte ze er als eerste vrouw verkozen tot decaan. 'De aanmoedigingen van collega's, zowel binnen als buiten de faculteit, hebben zeker geholpen bij mijn keuze.'

Eerst termijn als leerschool

De voorbije vier jaar rolde Lemmelijn verschillende hervormingen uit. De interne organisatie van haar faculteit werd grondig herzien, maar Lemmelijn erkent dat de slinger daarbij soms te ver doorsloeg. 'De droom van toen werd getoetst in het vuur van de realiteit.'

De nieuwe aanpak heeft ook voordelen, zegt ze. 'Het werd een heel divers bestuur, en ik wist dat die samenstelling tot beter gedragen beslissingen zou leiden. De keuzes van toen blijven gehandhaafd, maar worden nu bijgesteld, verfijnd en verankerd.'

Lemmelijn twijfelde naar eigen zeggen lang om zich opnieuw kandidaat te stellen. Als lid van de Pauselijke Bijbelcommissie, een absolute topfunctie binnen de Katholieke Kerk, en van de Wetenschapp­elijke Raad voor Kerkelijke Universiteiten is haar agenda meer dan gevuld. 'Gelukkig moet ik maar een achttal dagen per jaar in Rome zijn', lacht ze.

'Het is een veeleisende job en het vraagt enkele opofferingen. Ik heb nu ook kleinkinderen, en ik heb er de laatste tijd bewust op gelet of ik hen genoeg kon zien. Mocht dat niet zo zijn, dan had ik het niet opnieuw gedaan.'

Onzekere financiering

De faculteit Theologie en Religiewetenschappen is wat studenten betreft bijzonder internationaal: bijna tachtig verschillende nationaliteiten zijn vertegen­woordigd. De meeste studenten komen uit de Global South en vallen daarmee buiten de Europese Economische Ruimte (EER). De beslissing van de Vlaamse regering om de financiering van niet-EER-studenten af te toppen op twee procent van de totale studentenpopulatie, baart haar faculteit dan ook grote zorgen.

Voor andere faculteiten kan het verhoogde inschrijvings­geld van niet-EER-studenten een extra inkomstenstroom betekenen, maar dat geldt niet voor de studentenpopulatie van haar faculteit, vertelt ze. 'Veel van onze studenten zijn aangewezen op beurzen, vaak van ons eigen facultaire fonds of van kerkelijke organisaties, maar een sterke stijging van het inschrijvingsgeld kunnen die beurzen niet aan.'

Ook de door rector Severine Vermeire geplande ontdooiing van het interne allocatiemodel brengt onzekerheid met zich mee, 'maar dat is natuurlijk afhankelijk van de gehanteerde parameters.' 

Het allocatiemodel is de verdeelsleutel die de KU Leuven hanteert om haar onderwijs- en onderzoeks­middelen te verspreiden over haar faculteiten, en is sinds 2012 niet meer aangepast. Omdat de theologen op dit moment beschikken over een relatief grote enveloppe, zal de financiering er bij zo'n ontdooiing waarschijnlijk niet op vooruitgaan.

Voorlopig kiest Lemmelijn voor een afwachtende houding. 'Het is nu niet het moment om nieuwe benoemingen of hervormingen te doen zonder enig zicht te hebben op de toekomstige enveloppe, die onder druk staat. We weten niet waar we dan uitkomen, en de volgende generatie zit dan met de problemen.'

Te weinig achttienjarigen, maar religie leeft op 

Ook de instroom van Nederlandstalige studenten stemt tot nadenken. 'Die is vrij goed en stijgt lichtjes de laatste jaren, maar niet op het niveau van achttienjarigen. We hebben veel studenten die een verkorte bachelor volgen of werkstudent zijn, maar weinig achttienjarigen.'

Nochtans lijkt religie maatschappelijk aan een comeback bezig. Die evolutie biedt kansen. 'We voelen dat mensen vandaag op zoek zijn naar zingeving op verschillende manieren. Onze faculteit is een expertisecentrum rond zingeving. Er zouden dus meer geïnteresseerden de weg naar onze opleidingen moeten vinden.'

Heb je vragen of opmerkingen bij dit artikel? Stuur ze ons.