ANALYSE KU LEUVEN

KU Leuven start zoek­tocht naar maat­schappelijke rol met zes eredoctoraten

Met zes eredoctoraten voor personen die hun eigen academische discipline overstijgen, wil de KU Leuven haar maatschappelijke rol in de verf zetten. De waardevolle boodschap van inclusiviteit schreeuwt om een hipper format.

Gepubliceerd
Leestijd: 2 min

Wat is het Patroonsfeest?

Het Patroonsfeest is de feestdag van de universiteit. Omdat Maria de patroon­heilige is van de KU Leuven, valt die feestdag samen met Maria Lichtmis, telkens op 2 februari. 

Die christelijke oorsprong uit zich in een eucharistieviering. De meeste aandacht gaat naar het uitreiken van ere­doctoraten aan personen met een uitzonderlijke maatschappelijke verdienste.

De KU Leuven viert vandaag haar Patroonsfeest met de uitreiking van zes eredoctoraten. Volgens de universiteit combineren die nieuwe eredoctorandi toonaangevende prestaties binnen hun vakgebied met een maatschappelijke rol. 

In haar introductietoespraak betwistte rector Severine Vermeire dan ook argumenten dat universitair onderzoek wereldvreemd zou zijn. Ze legde de nadruk op de mogelijkheid van onderzoek tot het bevorderen van inclusiviteit.

Die weg naar inclusiviteit vonden de eredoctorandi door interdisciplinair onderzoek. Volgens de rector blijven academici te vaak vastzitten in hun eigen onderzoeksdomein, terwijl kennis juist groeit door inbreng vanuit andere disciplines: 'De uitdaging is om onszelf toe te staan die andere stemmen te horen.'

Gegrond activisme

De selectie van de eredoctorandi gebeurde meer dan een jaar geleden, maar lijkt relevanter dan ooit. Eredoctor Mario Draghi riep bijvoorbeeld op tot een meer competitieve Europese Unie en trok daarvoor lessen uit recente actualiteit rond Groenland. 

Twee eredoctoren staken erboven uit. Ze verpersoonlijken de nadruk op inclusiviteit en interdisciplintariteit in de speech van Vermeire. 

Hina Jilani baseert haar activisme op grondig onderzoek.

De Amerikaanse architecte Karen Braitmayer pleit in haar werk voor inclusieve bouwkunst. Daarbij schenkt ze aandacht aan toegankelijkheid voor mensen met een fysieke of verstandelijke beperking. Bij haar ontvangstspeech benadrukte ze dat inclusiviteit in architectuur geen optionele upgrade mag zijn, maar een basisvoorwaarde. 

Ook de Pakistaanse juriste Hina Jilani kon op veel applaus rekenen. Zij werd genomineerd door de Studentenraad van de KU Leuven. Jilani is mensenrechten­activiste en advocate bij het Hooggerechtshof van Pakistan. Ze combineert inzichten uit eigen juridisch onderzoek met haar activisme, zodat het steunt op een 'grondige basis'.

Grondig onderzoek kan volgens Jilani juist een aanzet zijn om maatschappelijke problemen aan te pakken. 'Kijk om je heen en zie niet over het hoofd waar onrechtvaardigheid schuilt', zei ze in haar speech. 

Een Patroonsfeest is geen eindpunt

De waardevolle boodschap van Braitmayer en Jilani krijgt buiten de muren van de Pieter De Someraula, waar de ceremonie plaatsvond, weinig belangstelling. Vooral Mario Draghi gaat in de Vlaamse pers met media-aandacht lopen. Als voormalig voorzitter van de Europese Centrale Bank is hij een bekendere naam.

Hoewel de eredoctoraten aandacht moeten vestigen op belangrijk maatschappelijk werk dat soms te weinig belangstelling krijgt, zijn het de bekroningen van bekende figuren die met de meeste aandacht gepaard gaan. Vorig jaar liep de Grote Aula van de universiteit vol voor het eredoctoraat van de Britse auteur Stephen Fry. 

Mario Draghi was de bekendste kop op het Patroonsfeest.

Vermeire gaf al eerder aan dat de universiteit haar plek moet opeisen in de maatschappij door debat niet te schuwen. Met haar focus op inclusie geeft ze daaraan gehoor, binnen de mogelijkheden van een academische zitting.

De vraag is of die boodschap ook weergalmt voorbij de muren van de Pieter De Someraula. Als de KU Leuven een stevigere maatschappelijke rol wil opnemen, is een universitaire viering slechts een begin. 

Zij kregen een eredoctoraat:

  • Hina Jilani, mensenrechtenactiviste en advocaat.
  • Mario Draghi, voorzitter van de Europese Centrale Bank tijdens de schuldencrisis van 2012.
  • James Elkins, vooraanstaande kunstwetenschapper die pleit voor een dekolonisering en experimentele benadering van kunst.
  • Raymond Goldstein, fysicus die met zijn vakgebied van de physics of life bruggen bouwt tussen de biologie en de fysica.
  • Ségolène Aymé, oprichter van Orphanet, het Europese kennisplatform voor zeldzame ziekten.
  • Karen Braitmayer, architect die zich inzet voor inclusieve architectuur.

Heb je vragen of opmerkingen bij dit artikel? Stuur ze ons.

Powered by Labrador CMS